Мақала
Адам анатомиясы

Анатомия терминдері: қазақша–орысша–латынша сөздік

Анатомия терминдері: қазақша–орысша–латынша сөздік

Қазақша, орысша және латынша анатомия терминдері

Бұл оқу сөздігінде анатомиялық атаулар қазақша, орысша және латынша салыстырылып берілген. Қажетті бөлімге әріп арқылы өтіңіз немесе браузердің «Беттен табу» іздеуін пайдаланыңыз. Бір құрылымның бірнеше балама атауы болуы мүмкін.

Бұл — қазақша оқу сөздігі. Халықаралық номенклатураны салыстыру үшін төмендегі IFAA/FIPAT деректерін пайдаланыңыз; қазақша және орысша бағандар ресми IFAA аудармасы ретінде ұсынылмайды.

А

ҚазақшаОрысшаЛатынша
АдамЧеловекhomo
АдамзатЧеловечествоanthropes
Азу тісКоренной зубmolare
Айыр безВилочковая железаthymus
Ақыл тіс Зуб мудростиdens serotinus
АлақанЛадоньpalma, vola
Алақан сүйектеріПястьеmetacarpus
АлқымЯремноеjugulm
Алқым безЗобная железаthymus
Аналық безЯичникovarium
Аралық миПромежуточный мозгdiencephalon
АрқаСпинаdorsum
АртерияАртерияarteria
Артқы ішекПрямая кишкаrectum
Ас Пищаalimentum
Ас қорытуПищеварениеdigestio
Ас қорыту жүйесіПищеварительная системаsystema digestorium
Асқазан, қарынЖелудокventriculus
Асық сүйек, топайТаранная костьtalus
Асықты жілік, үлкен жіліншікБольшеберцовая костьtibia
Асықты жілік шыбығыМалоберцовая костьfibula, perone
Аталық жыныс мүшесіМужские половые органыorgana genitalia masculina
АуызРотos, oris
Ауыз омыртқаАтлантatlas
Ауыз бездеріЖелезы ртаglandulae oris
Ауыз қуысыПолость ртаcavitas oris
Аш ішекТощая кишкаjejunum
Аяқ, табанСтопаpes

Б

ҚазақшаОрысшаЛатынша
Бақай, башпайПалец ногиDigitus pedis
БақайшақФалангаPhalanx
БалтырИкра ногиsura
БасГоловаCaput
Бас бармақБольшой палец рукиPollex
Бас сүйекЧерепCranium
БауырПеченьHepar
БезЖелезаGlandula
Бел, белдемеПоясницаlumbus
Бел омыртқаПоясничный позвонокVertebra lumbalis
БетЛицоFacies
Бет сүйекСкуловая костьOs zygomaticus
БөбешікЯзычокuvula
БөксеЯгодицаGlutaeus
БуынСуставarticulatio
БүйрекПочкаRen, renis
БұғанаКлючицаClavicula
БұлшықетМышцаMusculus
Білезік, алақан қоспасыЗапястьеCarpus
Білезік сүйектеріКости запястьяOssa carpi
БілекПредплечьеAntebrachium

Д

ҚазақшаОрысшаЛатынша
ДауысГолосphone
Дауыс жалғамасыГолосовая связкаLigamentum vocale
Дауыс саңылауыГолосовая щельrima glottidis
ДәмВкусGustus
Дәм сезу мүшесіОрган вкусаOrganum gustus
Дем алуДыханиеrespiratio
Дем алу жүйесіДыхательная системаsystema respiratorium
ДенеТелоCorpus
ДыбысЗвукsonus
Дыбыс түтігіСлуховая трубаTuba auditiva

Е

ҚазақшаОрысшаЛатынша
ЕзуУгол ртаangulus oris
ЕмізікСосокpapilla mammaria
ЕмшекГрудная железаmamma
Ен (аталық ұрық безі)ЯичкоTestis
Ен қалтасы, ұмаМошонкаScrotum
Еңбек (жас баланың еңбегі)РодничокFonticulus
Еркектің жыныс мүшесіМужской половой членPenis
ЕрінГубаLabium
Есту нервісіСлуховой нервNervus acusticus
Есту түтігіСлуховая трубаTuba auditiva

Ж

ҚазақшаОрысшаЛатынша
Жақасты безіПодчелюстная железаGlandula submandibularis
ЖамбасТазPelvis
Жамбас қуысыПолость тазаCavum pelvis
Жамбас сүйекТазовая костьOs coxae
ЖарғақПерепонкаMembrana
ЖатырМаткаUterus
Жатыр қуысыПолость маткиCavitas uteri
Жатыр түтігіТруба маткиTuba uterina
ЖауырынЛопаткаScapula
Жая, сегізкөзКрестецSacrum
Жая омыртқаларыКрестцовые позвонкиVertebrae sacrales
ЖелкеЗатылокNucha
Жоғары ерінВерхняя губаLabium superius
Жоғары жақВерхняя челюстьMaxilla
Жота, жонХребетSpina
Жүйке, нервНервNervus
ЖүрекСердцеCor, cordis
ЖүрекшеПредсердие сердцаAtrium cordis
ЖүрекқапПерикардPericardium
ЖұлынСпинной мозгMedulla spinalis
Жұлынның жұмсақ қабығыМягкая оболочка спинного мозгаPia mater spinalis
Жұлынның торлы қабығыПаутинная оболочка спинного мозгаArachnoidea spinalis
Жұлынның қатты қабығыТвердая оболочка спинного мозгаDura mater spinalis
Жұмсақ таңдайМягкое небоPalatum molle
Жұтқыншақ бездеріГлоточные железыglandulae pharyngeae
Жұтқыншақ қуысыПолость глоткиCavitas pharyngis
Жұтқыншақ нервісіГлоточный нервNervus pharyngeus
ЖұтқыншақГлоткаPharynx
ЖынысПолSexus
Жыныс мүшелеріПоловые органыOrgana genitalia

И

ҚазақшаОрысшаЛатынша
ИекПодбородокMentum, genion
Иекасты безіПодчелюстная железаglandula submandibularis
ИықПлечоBrachium
Иық сүйегіПлечевая костьhumerus
Иіс бездеріОбонятельные железыGlandulae olfactoria
Иіс мүшесіОрган обонянияOrganum olfactus
Иіс нервтеріОбонятельные нервыnervi olfactorii

К

ҚазақшаОрысшаЛатынша
Кәрі жілік қар жілікЛучевая костьRadius
Кеңсірік, торлы сүйекРешетчатая костьos ethmoidale
КеңірдекДыхательное горло, трахеяTrachea
Кеңірдек бездеріТрахейные железыGlandulae tracheales
Кеуде, көкірекГрудная клеткаThorax
Кеуде безіГрудная железаmamma
Кеуде қуысыГрудная полостьCavum thoracis
Кеуде омыртқасыГрудной позвонокvertebra thoracica
Кеуде қолқасыГрудная аортаAorta thoracica
Кеуделік нервтерГрудные нервыNervi thoracici
КөзГлаз (око)Oculus
Көз алмасыГлазное яблокоBulbus oculi
Көз жас безіСлезная железаGlandula lacrimalis
Көз жас көліСлезное озероLacus lacrimalis
Көз қарашығыЗрачокPupilla
Көз қимылдатқыш нервГлазодвигательный нервNervus oculomotorius
Көз шарасы, көз ұясыГлазницаOrbita
Көз нервісіГлазничный нервnervus ophthalmicus
Көздің торлы қабыСетчатка глазаRetina
Көкбауыр, талақСелезенкаlien; splen
Көкет, диафрагмаГруднобрюшная преградаdiaphragma
Көкеттік нервГруднобрюшной нервNervus phrenicus
Көктамыр, венаВенаVena
Көкірек аралықСредостениеMediastinum
Көмей, көмекейГортаньLarynx
Көмей қақпақшасыНадгортанникEpiglottis
Көмей бездеріГортанные железыGlandulae laryngeae
Көмей қуысыПолость гортаниCavitas laryngis
КөруЗрениеVisus
Көру мүшесіОрган зренияOrganum visus
Көру нервісіЗрительный нервnervus opticus
Күрек тістеррезцыdentes incisivi
Күрек тіс сүйегіРезцовая костьOs incisivum
КіндікПупокumbilicus
КірпікРесницаCilium
Кіші азу тістерМалые коренные зубыDentes premolares

Қ

ҚазақшаОрысшаЛатынша
ҚабақВекоPalpebra
ҚабырғаРеброCosta
Қалқанша безіЩитовидная железаGlandula thyroidea
Қалқанша шеміршекЩитовидный хрящcartilago thyroidea
ҚанКровьSanguis
Қан тамырыКровеносный сосудVas
ҚаңқаСкелетSkeleton
Қара қабырғалар, нағыз қабырғаларИстинные ребраCostae verae
Қарақұс, шүйдеЗатылокOcciput
ҚарашықЗрачокPupilla
ҚасБровьSupercilium
Қатты таңдайТвердое небоPalatum durum
ҚолРукаManus
ҚолқаАортаAorta
ҚолтықПодмышкаAxilla
ҚуықПузырьVesica
ҚұйымшақКопчикCoccyx
ҚұлақУхоAuris
Құлақасты безіОколоушная железаGlandula parotis
Құлақ қалқаныУшная раковинаAuricula
Құлақ шеміршегіХрящ ушной раковиныcartilago auriculae
Құрсақ, ішЖивотAbdomen
Құрт тәрізді өсіндіЧервобразный отростокAppendix vermiformis
ҚыздықДевственная плеваHymen
Қызыл иекДеснаGingiva
Қызыл тамырАртерияArteria
ҚынапВлагалищеVagina

М

ҚазақшаОрысшаЛатынша
МайЖирAdeps
Май безіСальная железаGlandula sebacea
МаңдайЛобFrons
Маңдай сүйекЛобная костьOs frontale
МиМозгCerebrum
Ми бөлігіДоли мозгаLobi cerebri
Ми жарты шары, ми сыңарыПолушарие мозгаHemispherium
Ми қабықтарыОболочки головного мозгаMeninges
Ми қатпарларыИзвилины мозгаgyri cerebri
Ми қыртысыКора мозгаCortex cerebri
Ми салаларыБорозды мозгаSulci cerebri
Ми сауытыМозговой черепNeurocranium
Мидың жұмсақ қабығыМягкая оболочка головного мозгаPia mater encephali
Мидың қатты қабығыТвердая оболочка мозгаDura mater encephali
Мидың торлы қабығыПаутинная оболочкаArachnoidea encephali
Мишық, кіші миМозжечекCerebellum
МойынШеяCollum
Мойын омыртқаШейный позвонокVertebra cervicalis
Мүше, ағзаОрганOrganum
МүйізРогCornu
МұрынНосNasus
Мұрын бездеріНосовые железыGlandulae nasales
Мұрын қуысыПолость носаCavitas nasi
Мұрын сүйегіНосовая костьOs nasale
Мұрын ұшыВерхушка носаApex nasi
МұртУсыMustax
Мықын сүйегіПодвздошная костьos ilium

О

ҚазақшаОрысшаЛатынша
ОмыртқаПозвонокVertebra
Омыртқа бағанасыПозвоночникColumna vertebralis
Омыртқа өзегіПозвоночный каналCanalis vertebralis
Он екі елі ішек12-перстная кишкаDuodenum
Ортан жілік, сан сүйекБедренная костьFemur
Ортаңғы миСредний мозгMesencephalon
Ортаңғы нервСрединный нервNervus medianus
Ортаңғы саусақСредний палецDigitus medius

Ө

ҚазақшаОрысшаЛатынша
ӨкпеЛегкоеPulmo
Өкпе көпіршіктеріПузырьки легкогоAlveoli pulmonis
ӨкшеПяткаCalx
Өкше сүйекПяточная костьCalcaneus
ӨлімСмертьMors
ӨмірЖизньVita
ӨңешПищеводEsophagus
Өңеш бездеріЖелезы пищеводаGlandulae esophageae
ӨтЖелчьFellis, bilis
Өт жолдарыЖелчные ходыductuli biliferi
Өт қуықЖелчный пузырьVesica fellea
Өт қуық түтігіПроток желочного пузыряDuctus cysticus
Өт түтігіЖелчный протокDuctus choledochus

С

ҚазақшаОрысшаЛатынша
СақалБородаBarba
СамайВисокTempus
Самай сүйекВисочная костьOs temporale
СанБедроFemur
Сан сүйек, ортан жілікБедренная костьfemur
СаусақПалецDigitus
Саусақ бақайшақтарыФаланги пальцевPhalanges digitorum
Саусақ нервтеріПальцевые нервыNervi digitales
СезімОщущение, чувствоSensus
Сезім мүшелері туралы ілімУчение об органах чувствAesthesiologia
СирақГоленьCrus, cruris
Соқыр ішек, бүйенСлепая кишкаCaecum
Сүбе қабырғалар, жалған қабырғаларЛожные ребраCostae spuriae
СүйекКостьOs
СүтМолокоlac, lactis
Сүт безіМолочная железаMamma
Сұқ қолУказательный палецIndex
СілекейСлюнаSaliva
Сілекей бездеріСлюнные железыGlandulae salivales
Сіңір, тарамысСухожилиеTendo

Т

ҚазақшаОрысшаЛатынша
ТабанПодошваPlanta
Табан қоспасы, тілерсекПредплюснаTarsus
Табан сүйектеріПлюснаMetatarsus
ТақымПодколенникPoplitea
Талақ, көкбауырСелезенкаSpleen, lien
ТамақЗевFauces
ТамақтануПитаниеNutritio
ТамырСосудVas
Тамырлар туралы ілімУчение о сосудахAngiologia
ТанауНоздриNares
ТаңдайНебоPalatum
Таңдай бездеріНебные железыGlandulae palatinae
Таңдай жігіШов небаraphe palati
Таңдай сүйегіНебная костьOs palatinum
ТерПотSudor
Тер бездеріПотовые железыglandulae sudoriferae
ТеріКожаCutis
Тері бездеріЖелезы кожиGlandulae cutis
ТобықСесамовидная костьos sesamoideum
Тоқ ішекОбодочная кишкаColon
Тоқ ішек шажырқайыБрыжейка ободочной кишкиMesocolon
Тоқпан жілік, иық сүйекПлечевая костьHumerus
ТоларсақЛодыжкаMalleolus
Топай (тепкі) сүйекТаранная костьTalus
ТөбеТемяVertex
Төбе сүйекТеменная костьOs parietale
Төменгі ерінНижняя губаlabium inferius
Төменгі жақНижняя челюстьMandibula
ТөсГрудинаSternum
Түк, бүрВорсинкаVillus
Түп (негіз) сүйекОсновная костьOs sphenoidale
ТұлғаТуловищеtruncus
ТұмсықКлювRostrum
Тұрақты тістерПостоянные зубыdentes permanentes
ТұтқаРукояткаManubrium
Тыныс алуДыханиеRespiratio
Тыныс алу жүйесіДыхательная системаSystema respiratorium
ТырнақНоготьunguis
Тырнақ түбіріКорень ногтяradix unguis
Тырнақ ұясыЛуночка ногтяlunula unguis
ТізеКоленоGenu
Тізе тобығыНадколенная чашкаPatella
ТілЯзыкLingua
Тіласты безіПодъязычная железаglandula sublingualis
Тіл асты нервісіПодъязычный нервNervus hypoglossus
Тіл асты сүйегіПодъязычная костьOs hyoideum
Тіл бездеріЖелезы языкаGlandulae linguales
Тіл бүртіктеріСосочки языкаPapillae linguales
Тіл денесіТело языкаCorpus linguae
Тіл – жұтқыншақ нервісіЯзыкоглоточный нервNervus glossopharyngeus
Тілшік, кішкене тілНебный язычокUvula palatina
ТісЗубDens
Тіс қуысыПолость зубаCavitas dentis
Тіс сауытыКоронкаCorona dentis
Тіс түбіріКорень зубаRadix dentis
Тісейтін тістер,  сүт тістерВыпадающие молочные зубыdentes decidui

Ұ

Ұ

ҚазақшаОрысшаЛатынша
Ұйқыбез, асқазан асты безіПоджелудочная железаPancreas
Ұйқыбез түтігіПроток поджелудочной железыDuctus pancreaticus
ҰртЩекаBucca
Ұрт бездеріЩечные железыGlandulae buccales
ҰршықВертелTrochanter
Ұры тіс, ит азуКлыкDens caninus
Ұрық, тұқым, шәуһуетСемяSperma
Ұяшық, ұяЯчейкаAlveolus

Ү

ҚазақшаОрысшаЛатынша
Үлкен азу тістерБольшие коренные зубыDentes molares
Үлкен бақай, башпайБольшой палец ногиHallux
Үлкен жіліншікБольшеберцовая костьTibia
Үлкен жілінішік шыбығыМалоберцовая костьFibula, perone
Үлкен шарбы майыБольшой сальникOmentum majus
ҮнЗвукPhone
Үштармақты нервТройничный нервNervus trigeminus
Үш қырлы сүйекТрехгранная костьos triquetrum

Ш

ҚазақшаОрысшаЛатынша
ШажырқайБрыжейкаMesenterium
Шажырқай түбіріКорень брыжейкиradix mesenterii
ШандырФасцияFascia
ШапПахInguina
ШарбымайСальникOmentum
Шат, қасағаЛобокPubis
ШашВолосPili
Шаш түбіріКорень волосаRadix pili
Шәуһет жүретін жолСемявыносящий протокDuctus deferens
Шәуһет қуықшасыСеменной пузырекVesicula seminalis
Шәуһет шылбырыСеменной канатикfuniculus spermaticus
ШекеТемяVertex
Шеке сүйекТеменная костьOs parietale
Шонданай сүйекСедалищная костьos ischii
Шүйде сүйек, қарақұсЗатылочная костьOs occipitale
ШынашақМизинецDigitus minimus
ШықшытВисочно-нижнечелюстной суставarticulatio temporomandibularis
ШынтақЛокотьCubitus
Шынтақ өсігіЛоктевой отростокOlecranon
Шынтақ сүйекЛоктевая костьUlna

Ұқсас материалдарды қарай кетіңіз:

  1. Білек пен қол ұшының клиникалық анатомиясы
  2. Қалқанша безінің анатомиялық құрылысын анықтау
  3. Аяқ қолдардың қан тамырларының клиникалық анатомиясы
  4. Көкірекаралық кеңістік анатомиясы

 

Дереккөздер

Дереккөздер қаралған күн: 23.10.2026.

Маңызды

Материал ақпараттық мақсатта берілген. Диагноз бен емді дәрігер анықтайды.

Реферат, медматериал жазамыз

Тақырыбыңды WhatsApp-қа жібер.