Жалпы рецептура. Қатты дәрілік түрлер.  Жұмсақ дәрілік түрлер

Жалпы рецептура. Қатты дәрілік түрлер.  Жұмсақ дәрілік түрлер  – 3.

  1. Мақсаты: білім алуға мүмкіндік және түсініктеме беру:
  • медициналық рецепттердің жазылу негіздеріне;
  • рецептте латын тіліндегі сөздер мен мағыналардың жазылуының негізгі грамматикалық ережелеріне;
  • қатты және жұмсақ дәрілік түрлерге рецепт жазылуының негізгі ерекшеліктеріне;

–   рецептте жиі кездесетін сөздер мен мағыналарды қатесіз қысқарту ережелеріне.

  1. Оқыту мақсаты:
  2. Жалпы рецептура бойынша студенттердің білімін жүйеге келтіру:
  • рецепт жазуды құрастыру және оны хаттауының жалпы принциптерін;
  • қарапайым рецептерге, күшті әсер ететін, наркотикалық және соған тектес дәрілік заттарға жазылатын рецепттерге қойылатын талаптарды;
  • жұмсақ дәрілік түрлерге рецепт жазудың жалпы ережелері мен ерекшіліктерін;
  1. Студенттерді үйрету:
  • қатты және жұмсақ дәрілік түрлердің дайындалу және мөлшерлеу ерекшеліктеріне байланысты рецепт жазудың түрлі жолдарына;
  • арнайы және магистральді препараттарға рецепт жазылуының ерекшеліктеріне.
  1. Тақырыптың негізгі сұрақтары:
  2. Рецептура. Анықтамасы. Дәрілік зат, дәрілік түр және дәрілік препарат туралы түсінік.
  3. Дәрілік түрлердің жіктелуі (консистенциясы, енгізу жолдарына байланысты).

Арнайы және  магистральді дәрілік түрлер.

  1. Рецепт: анықтамасы, дәрілік заттарды рецептте жазу ережелері, улы, күшті әсер ететін, наркотикалық заттардың жазылу ерекшеліктері.
  2. Қатты дәрілік түрлер туралы түсінік және олардың түрлері. Мөлшерлеу әдістері.

а) Ұнтақтар. Олардың түрлері. Рецептте жазылу ережелері;

б) Таблеткалар. Рецептте жазылу ерекшеліктері;

в) Драже. Рецептте жазылу ерекшеліктері.

г) Капсулалар. Рецептте жазылу ерекшеліктері.

  1. Жұмсақ дәрілік түрлер туралы түсінік және олардың түрлері.

а) Жақпа майлар: анықтамасы, құрамды компоненттері. Май негіздері: май негіздерінің түрлері, оларға қойылатын талаптар.

б) Пасталар: пасталардың майлардан айырмашылығы, рецептте жазылу ережесі.

в) Суппозиториялар: оларды дайындау үшін қолданылатын негіздер, суппозиториялардың қолданылуы, рецептте жазылу ережесі.

г) Линименттер: анықтамасы, қолдану және рецептте жазылу ережесі.

д) Пластырь: анықтамасы, қолдану және рецептте жазылу ережесі.

  1. Бiлiм берудiң және окытудың әдiстерi: ауызша сұрау, рецепттер жазу, тесттік тапсырмаларды орындау, ақуалды есептерді шешу, кіші топтарда жұмыс жасау.
  2. Әдебиет:

    Орыс тілінде:

    Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2010.- 734 с.
  2. Харкевич Д.А. Руководство к лабораторным занятиям по фармакологии, М.: Медицинское информационное агентство (МИА), 2004.-452с.

    Қосымша:

  1. Аляутдин Р.Н. Фармакология. Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2011.-516 с.
  2. Шайдаров М.З. и др. Основы фармакологии с рецептурой, учебник.- Астана. – 2011. – 352 с.
  3. Гудман Г., Гилман Г. Клиническая фармакология по Гудману и Гилману. Перевод 10-го издания. М. «Практика». 2006 г. 1648 с.
  4. Машковский М.Д. Лекарственные средства. М., 2010.- 1216 с.
  5. Бертрам Г. Катцунг. Базисная и клиническая фармакология (перевод д.м.н., проф. Э.Э. Звартау.) – Санкт-Петербург, 2008.- 1043с…
  6. Клиническая фармакология /Под ред. В.Г.Кукеса/- М.: Изд-во ММА, 2009.-760с.
  7. Яковлев В.П., Яковлев С.В. Рациональная антимикробная фармакотерапия (руководство для практических врачей). М.: Литтерра. 2003. – 1002 с.

Қазақ тілінде:

     Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Перевод на каз. язык. 2009.- 451 с.

     Ағылшын :

     Негізгі:

  1. Padmaja Udaukumar. Textbook of Medical Pharmacology. New Dehi, 2009, Second Edition, 558 p.
  2. Rang H.P., Dale M.M. Pharmacology.-Edinburgh. 2012, 830 p.

7.Бақылау: ауызша сұрау, бақылау билеті (рецепт жазу және тақырып бойынша сұрақтар).

 

Рецепттер жазу:

  1. 0,01 г Морфин гидрохлоридінің (Morphinum hydrochloridum) 5 ұнтағына рецепт жазыңыз. Тәулігіне 1 ұнтақтан 2 рет тағайындаңыз.
  2. 20 дана «Citramonum П»  таблеткасына рецепт жазыңыз. Тәулігіне 1 таблеткадан бас ауырғанда тағайындаңыз .
  3. 0,25 г. Ацетилсалицил қышқылынан (Acidum acetylsalicylicum) және 0,05 г Кофеиннен (Coffeinum) тұратын,  20 дана таблеткасына рецепт жазыңыз. Тәулігіне 1 таблеткадан 3 рет тағайындаңыз.
  4. 500 ХБ-тен тұратын Эргокальциферолдың (Ergocalciferolum) 30 дражесіне рецепт жазыңыз. Тәулігіне 1дражеден  1- 2  рет тағайындаңыз.
  5. 100,0г натрий пара-аминосалицилат (Natrii para-aminosalicylas) грануласына рецепт жазыңыз. Тәулігіне 1 шай қасықтан 3 рет тағайындаңыз.
  6. Құрамында 5% Тетрациклині (Tetracyclinum) бар 10,0 г ланолиннен және вазелиннен тұратын жақпа майға толық күйде рецепт жазыңыз. Зақымдалған тері аймағына жағыңыз.
  7. Құрамында 5% Тетрациклині (Tetracyclinum) бар 10,0 г жақпа майға қысқартылған түрде рецепт жазыңыз. Зақымдалған тері аймағына жағыңыз.
  8. Құрамында 5% Анестезині бар 50,0 г. вазелинді (Vaselinum) пастаға рецепт жазыңыз. Зақымдалған тері аймағына жағыңыз.
  9. «Анестезол» («Anaesthesolum») 10суппозиториіне рецепт жазыңыз. 1балауыздан түнгі мезгілге тағайындаңыз.
  10. 125 000 ХБ Нистатиннен (Nystatinum) тұратын, 6   ректальді суппозиторийге рецепт жазыңыз. 1 балауыздан түнгі мезгілгетағайындаңыз.
  11. 125 000 ХБ Нистатиннен (Nystatinum) тұратын, 6 қынаптық суппозиторийге рецепт жазыңыз. 1 балауыздан түнгі мезгілге  тағайындаңыз.
  12. Бальзамды 100г.Вишневский линиментіне рецепт жазыңыз. Жараның бетіне таңу үшін.
  13. 6*10 см Жабысқақ бактерицидтті пластырьды тағайындаңыз. Жараның шеттерін бекіту үшін.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Тәжірибелік  сабаққа  арналған  әдістемелік  нұсқаУ

 

 

Пәні:  Фармакология – 1

 

Мамандығы: 5В130100 «Жалпы медицина»

 

Тақырып №2: Жалпы рецептура. Сұйық  дәрілік түрлер. Инъекцияға арналған дәрілік түрлер.

 

Сағат саны:  3

 

Курс: 2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Құрастырушы: Уайсова Д.С

 

 

 

 

 

 

 

Астана, 2015 ж.

  1. Тақырып №2: Жалпы рецептура. Сұйық дәрілік түрлер. Инъекцияға арналған дәрілік түрлер – 3.
  2. Мақсаты: білім алуға мүмкіндік және түсініктеме беру:
  • сұйық дәрілік түрлер мен инъекцияға арналған дәрілік түрлерге рецепт жазудың жалпы ережелеріне;
  • сұйық дәрілік түрлерді дайындау кезінде мөлшері мен концентрациясын есептеуге.
  1. Оқыту мақсаты:
  2. Жалпы рецептура бойынша студенттердің білімін жүйеге келтіру:
  • сұйық дәрілік түрлер мен инъекцияға арналған дәрілік түрлерге рецепт жазудың жалпы ережелері мен негізгі ерекшеліктерін;
  • сұйық дәрілік түрлер мен инъекцияға арналған дәрілік түрлерге қойылатын талаптарды;
  1. рецептте дәрілік заттардың мөлшері мен концентрациясын есептеуді студенттерге үйрету.
  2. Тақырыптың негізгі сұрақтары:
  3. Сұйық дәрілік түрлерді мөлшерлеудің жалпы қабылданған көлемдік өлшем бірліктері. Ерітіндіні дайындау кезінде мөлшері мен концентрациясын есептеу принциптері. Ерітінділердің концентрациясын көрсету әдістері.
  4. Сұйық дәрілік түрлер:

а)  Ерітінділер: анықтамасы, жіктелуі. Еріткіштердің түрлері. Рецептте жазу

ерекшіліктері.

б)  Тұнба және қайнатпа: дайындау, сақтау және мөлшерлеу, рецептте жазылу

ерекшеліктері.

в)  Тұндырма және сығындылар (экстракттар): анықтамасы, тұнбадан

айырмашылықтары. Дайындау  және мөлшерлеу. Галенді және жаңагаленді

препараттар.

г)  Суспензиялар: ерітінділерден айырмашылығы. Рецептте жазылу ережелері.

д)  Микстуралар: анықтамасы, олардың түрлері. Микстураның құрамындағы

компоненттердің мөлшерін есептеу ерекшеліктері, рецептте жазылу ережелері.

е)  Эмульсиялар және кілегейлер: анықтамасы, тағайындалуы, рецептте жазылу

ережелері.

  1. Инъекцияға арналған дәрілік түрлер: Инъекцияға арналған дәрілік түрлерге қойылатын талаптар. Рецептте жазылу ережелері.
  2. Білім берудің және оқытудың әдістері: ауызша сұрау, рецепттер жазу, ақуалды есептерді шешу, тесттік тапсырмаларды орындау, кіші топтарда жұмыс жасау.
  3. Әдебиет:

    Орыс тілінде:

    Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2010.- 734 с.
  2. Харкевич Д.А. Руководство к лабораторным занятиям по фармакологии, М.: Медицинское информационное агентство (МИА), 2004.-452с.

    Қосымша:

  1. Аляутдин Р.Н. Фармакология. Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2011.-516 с.
  2. Шайдаров М.З. и др. Основы фармакологии с рецептурой, учебник.- Астана. – 2011. – 352 с.
  3. Гудман Г., Гилман Г. Клиническая фармакология по Гудману и Гилману. Перевод 10-го издания. М. «Практика». 2006 г. 1648 с.
  4. Машковский М.Д. Лекарственные средства. М., 2010.- 1216 с.
  5. Бертрам Г. Катцунг. Базисная и клиническая фармакология (перевод д.м.н., проф. Э.Э. Звартау.) – Санкт-Петербург, 2008.- 1043с…
  6. Клиническая фармакология /Под ред. В.Г.Кукеса/- М.: Изд-во ММА, 2009.-760с.
  7. Яковлев В.П., Яковлев С.В. Рациональная антимикробная фармакотерапия (руководство для практических врачей). М.: Литтерра. 2003. – 1002 с.

Қазақ тілінде:

    Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Перевод на каз. язык. 2009.- 451 с.

     Ағылшын :

     Негізгі:

  1. Padmaja Udaukumar. Textbook of Medical Pharmacology. New Dehi, 2009, Second Edition, 558 p.
  2. Rang H.P., Dale M.M. Pharmacology.-Edinburgh. 2012, 830 p.

7.Бақылау: ауызша сұрау, бақылау билет (рецепт жазу және тақырып бойынша сұрақтар).

 

Рецепттер жазу:

  1. 30% – 10 мл Сульфацил-натрий (Sulfacyli-natrium) ерітіндісіне рецепт жазыңыз. Көз тамшысы. Тәулігіне 1-2 тамшыдан 3 рет тағайындаңыз.
  2. Құрамында 2,5% Гидрокортизон ацетаты бар (Hydrocortisoni aсetas) 5 мл сулы суспензияға рецепт жазыңыз. Көз тамшысы. Тәулігіне 2 тамшыдан 3-4 реттен тағайындаңыз.
  3. 0,6 г Термопсис шөбінің 180 мл тұнбасына (herbae Thermopsidis) рецепт жазыңыз.Тәулігіне 1 ас қасықтан 3 рет тағайындаңыз.
  4. 200 мл Емен қабығының қайнатпасына (cortех Quercus) рецепт жазыңыз. Ауыз қуысын шаю үшін тағайындаңыз.
  5. 25 мл Валериана тұндырмасына (Valeriana) рецепт жазыңыз. Тәулігіне 25 тамшыдан 3-4 реттен тағайындаңыз.
  6. 20 мл Крушинаның (Frangula) сұйық экстрактысына рецепт жазыңыз. Тәулігіне 20 тамшыдан 3 рет қабылдауға тағайындаңыз.
  7. Бір рет қолданғанда құрамында 0,015 г. Кодеин фосфаты (Codeini phosphas) және 0,5 г. Калий бромиді бар (Kalii bromidum) 180 мл микстураға рецепт жазыңыз. Тәулігіне 1 ас қасықтан 3 рет тағайындаңыз.
  8. 5% -25 мл арнайы Синтомицин (Synthomicini)линиментіне рецепт жазыңыз. Зақымдалған тері аймағына жағыңыз.
  9. 0,25%-200 мл стерильді Новокаин ерітіндісіне (Novocainum) рецепт жазыңыз. Өткізгіштік анестезия үшін, 2-3 мл – ден  бұлшықетке тағайындаңыз
  10. 5 мл (1 мл де 40 ЕД) инсулиннен (Insulinum) тұратын 6 флаконға рецепт жазыңыз. Тәуілігіне 0,5 мл (20 ЕД) 2 рет тері астына енгізуге тағайындаңыз.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Тәжірибелік  сабаққа  арналған  әдістемелік  нұсқаУ

 

Пәні:  Фармакология – 1

 

Мамандығы: 5В130100 «Жалпы медицина»

 

Тақырып №3: Жалпы фармакология.  Дәрілік заттардың фармакокинетикасы және фармакодинамикасы.

 

Сағат саны:  3

 

Курс: 2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Құрастырушы: Д.С. Уайсова

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Астана, 2015 ж.

1.Тақырып №3: Жалпы фармакология. Дәрілік заттардың фармакокинетикасы  және  фармакодинамикасы – 3.

  1. Мақсаты: білім алуға мүмкіндік және түсініктеме беру:
  • фармакология пәні және оның мақсаттарына;
  • фармакологиялық заттарға сипаттама бергенде қолданылатын терминологияларға;
  • дәрілік заттардың фармакокинетика және фармакодинамикасының жалпы заңдылықтарына;
  1. Оқыту мақсаты:
  2. Жалпы фармакология сұрақтары бойынша студенттердің білімін жүйеге келтіру:
  • фармакологияның міндеттері мен мақсаттары;
  • жалпы фармакологияның негізгі түсініктемелері, фармакокинетика және фармакодинамика заңдылықтарын талқылау;
  • дәрілік заттардың ағзаға тигізетін әсерінің негізінде жатқан жалпы заңдылықтарды оқып білу;
  1. Cтуденттерді дәрілік заттардың фармакокинетика және фармакодинамика сипаттамасына байланысты әсерлеріне анализ жасауды үйрету:
  2. Тақырыптың негізгі сұрақтары:
  3. Жалпы фармакологияның мақсаты және анықтамасы. Фармакологияның негізгі бөлімдері.
  4. Дәрілік заттардың фармакокинетикасы, анықтамасы. Дәрілік препараттардың енгізу жолдары.
  5. Дәрілік заттардың енгізген жерден сіңірілуі. Дәрілік заттардың жақсы сіңуіне жағдай жасайтын факторлар.
  6. Дәрілік заттардың ағзада таралуы. Дәрілердің таралуына әсер ететін гистогематикалық тосқауылдардың маңызы.
  7. Дәрілік заттардың ағзадағы метаболизмі. Дәрілік заттардың  метаболизмі реакциясының түрлері.
  8. Дәрілік заттардың метаболизм реакциясында бауырдың микросомальді ферменттерінің рөлі. Микросомальді ферменттердің индукциясы және депрессиясы.
  9. Дәрілік заттардың және олардың метаболиттерінің экскрециясы. Элиминация, жартылай элиминация кезеңі.
  10. Дәрілік заттардың фармакодинамикасы, анықтамасы. Дәрілік заттардың  әсер ету механизмі. Арнайы рецепторлар туралы түсінік.
  11. Дәрілік заттардың әсерінің рецепторлы теориясының маңызы. Аффинитет, ішкі белсенділік. Арнайы рецепторлардың агонисттері, антогонисттері, миметиктері және блокаторлары.
  12. Дәрілік заттардың әсер ету түрлері (жергілікті, резорбтивті, рефлекторлы).Негізгі және қосымша (негізгі емес) фармакологиялық әсерлер. Дәрілік заттардың жанама әсерлері туралы түсінік.
  13. Дәрілік заттардың терапиялық әсерінің кеңдігіне әсер ететін фармакологиялық және физиологиялық факторлар.
  14. Мөлшер. Фармакологиялық әсерлердің мөлшерге байланыстылығы. Мөлшердің түрлері: табалдырықты, орташа және жоғарғы терапиялық мөлшер. Препараттың терапиялық әсерінің кеңдігі.
  15. Дәрілік заттарды біріктіріп қолданғанда, олардың өзара әсерлесуі. Өзара әсерлесудің түрлері: фармацевтикалық, фармакологиялық. Дәрілік заттардың синергизмі и антагонизмі.
  16. Дәрілік заттарды қайта еңгізгенде әсерінің өзгеруі. Дәріге тәуелділік (физикалық және психикалық), бейімділік (толеранттылық), сенсибилизация,  кумуляция.
  17. Дәрілік заттардың уытты әсерлері.
  18. Білім берудің және оқытудың әдістері: ауызша сұрау, тесттік тапсырмаларды орындау, ақуалды есептерді шешу, кіші топтарда жұмыс жасау.
  19. Әдебиет:

    Орыс тілінде:

    Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2010.- 734 с.
  2. Харкевич Д.А. Руководство к лабораторным занятиям по фармакологии, М.: Медицинское информационное агентство (МИА), 2004.-452с.

     Қосымша:

  1. Аляутдин Р.Н. Фармакология. Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2011.-516 с.
  2. Шайдаров М.З. и др. Основы фармакологии с рецептурой, учебник.- Астана. – 2011. – 352 с.
  3. Гудман Г., Гилман Г. Клиническая фармакология по Гудману и Гилману. Перевод 10-го издания. М. «Практика». 2006 г. 1648 с.
  4. Машковский М.Д. Лекарственные средства. М., 2010.- 1216 с.
  5. Бертрам Г. Катцунг. Базисная и клиническая фармакология (перевод д.м.н., проф. Э.Э. Звартау.) – Санкт-Петербург, 2008.- 1043с…
  6. Клиническая фармакология /Под ред. В.Г.Кукеса/- М.: Изд-во ММА, 2009.-760с.
  7. Яковлев В.П., Яковлев С.В. Рациональная антимикробная фармакотерапия (руководство для практических врачей). М.: Литтерра. 2003. – 1002 с.

Қазақ тілінде:

     Негізгі:

1.Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Перевод на каз. язык. 2009.- 451 с.

     Ағылшын :

     Негізгі:

  1. Padmaja Udaukumar. Textbook of Medical Pharmacology. New Dehi, 2009, Second Edition, 558 p.
  2. Rang H.P., Dale M.M. Pharmacology.-Edinburgh. 2012, 830 p.
  1. Бақылау: ауызша сұрау, бақылау билеті (тақырып бойынша сұрақтар).

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Тәжірибелік  сабаққа  арналған  әдістемелік  нұсқаУ

 

 

Пәні:  Фармакология – 1

 

Мамандығы: 5В130100 «Жалпы медицина»

 

Тақырып №4: «Жалпы рецептура және жалпы фармакология» тақырыбы бойынша қорытынды сабақ.

 

Сағат саны: 3

 

Курс: 2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Құрастырушы: Уайсова Д.С.

 

 

 

 

 

 

 

 

 Астана, 2015 ж.

 

1.Тақырып №4: «Жалпы рецептура және жалпы фармакология» тақырыбы бойынша қорытынды сабақ – 3.

2.Мақсаты: білімді бекітуге мүмкіндік беру:

  • әр түрлі дәрілік түрлерге рецепт жазудың негізгі ережелерін;
  • рецепт жазудың негізгі грамматикалық ережелерін;
  • дәрілік заттардың фармакокинетика және фармакодинамикасының жалпы заңдылықтары жайында.
  1. Оқыту мақсаты:
  2. Жалпы рецептура және фармакология бойынша студенттердің білімін жүйеге келтіру:
  3. Жалпы рецептура ережелерін пайдаланып студенттерді кез келген дәрілік түрге сауатты түрде рецепт жазуды, дәрілердің концентрациясы мен мөлшерін есептеуге үйрету;
  4. Дәрілік заттардың фармакокинетика және фармакодинамикасының жалпы заңдылықтары туралы түсініктемені бекіту;
  5. Фармакокинетика және фармакодинамика ерекшеліктеріне байланысты дәрілік заттардың әсерлеріне анализ жасауды үйрету.
  6. Тақырыптың негізгі сұрақтары:
    1. Рецептура. Анықтамасы. Дәрілік зат, дәрілік түр және дәрілік препарат туралы түсінік.
    2. Дәрілік түрлердің жіктелуі (консистенциясы, енгізу жолдарына байланысты).

Арнайы және  магистральді дәрілік түрлер.

  1. Рецепт: анықтамасы, дәрілік заттарды рецептте жазу ережелері, улы, күшті әсер ететін, наркотикалық заттардың жазылу ерекшеліктері.
  2. Қатты дәрілік түрлер туралы түсінік және олардың түрлері. Мөлшерлеу әдістері.

а)  Ұнтақтар. Олардың түрлері. Рецептте жазылу ережелері;

б)  Таблеткалар. Рецептте жазылу ерекшеліктері;

в)  Драже. Рецептте жазылу ерекшелігі.

г)  Капсулалар. Рецептте жазылу ерекшелігі.

  1. Жұмсақ дәрілік түрлер туралы түсінік және олардың түрлері.

а)  Майлар: анықтамасы, құрамды компоненттері. Май негіздері: май негіздерінің

түрлері, оларға қойылатын талаптар.

б)  Пасталар: пасталардың майлардан айырмашылығы, рецептте жазылу ережесі.

в) Суппозиториялар: оларды дайындау үшін қолданылатын негіздер,

суппозиториялардың қолданылуы, рецептте жазылу ережесі.

г) Линименттер: анықтамасы, қолдану және рецептте жазылу ережесі.

д) Пластырь: анықтамасы, қолдану және рецептте жазылу ережесі.

  1. Сұйық дәрілік түрлерді мөлшерлеудің жалпы қабылданған көлемдік өлшем бірліктері. Ерітіндіні дайындау кезінде мөлшері мен концентрациясын есептеу принциптері. Ерітінділердің концентрациясын көрсету әдістері.
  2. Сұйық дәрілік түрлер:

а)  Ерітінділер: анықтамасы, жіктелуі. Еріткіштердің түрлері. Ерітінділерді

рецептте жазу ерекшіліктері.

б)  Тұнба және қайнатпа: дайындау әдістері. Сақтау және мөлшерлеу, рецептте

жазылу ерекшеліктері.

в)  Тұндырма және сығындылар (экстракттар): анықтамасы, тұнбадан

айырмашылықтары, дайындалу  және мөлшерлеу ерекшеліктері. Галенді және

жаңагаленді препараттар.

г)  Суспензиялар: ерітінділерден айырмашылығы. Рецептте жазылу ережелері.

  1. Инъекцияға арналған дәрілік түрлер: Инъекцияға арналған дәрілік түрлерге қойылатын талаптар. Рецептте жазылу ережелері.
  2. Жалпы фармакологияның мақсаттары және анықтамасы. Фармакологияның негізгі бөлімдері.
  3. Дәрілік заттардың фармакокинетикасы, анықтамасы. Дәрілік препараттардың енгізу жолдары.
  4. Дәрілік заттардың енгізген жерден сіңірілуі. Дәрілік заттардың жақсы сіңуіне жағдай жасайтын факторлар.
  5. Дәрілік заттардың ағзада таралуы. Дәрілердің таралуына әсер ететін гистогематикалық тосқауылдардың маңызы.
  6. Дәрілік заттардың ағзадағы метаболизмі. Дәрілік заттардың метаболизм реакциясының түрлері.
  7. Дәрілік заттардың метаболизм реакциясында бауырдың микросомальді ферменттерінің рөлі. Микросомальді ферменттердің индукциясы және депрессиясы.
  8. Дәрілік заттардың және олардың метаболиттерінің экскрециясы. Элиминация, жартылай элиминация кезеңі.
  9. Дәрілік заттардың фармакодинамикасы, анықтамасы. Дәрілік заттардың әсер ету механизмі. Арнайы рецепторлар туралы түсінік.
  10. Дәрілік заттардың әсерінің рецепторлы теориясының маңызы. Аффинитет, ішкі белсенділік. Арнайы рецепторлардың агонисттері, антогонисттері, миметиктері және блокаторлары.
  11. Дәрілік заттардың әсер ету түрлері (жергілікті, резорбтивті, рефлекторлы).

Негізгі және қосымша (негізгі емес) фармакологиялық әсерлер. Дәрілік     заттардың жанама әсерлері туралы түсінік.

  1. Дәрілік заттардың терапиялық әсерінің кеңдігіне әсер ететін фармакологиялық және физиологиялық факторлар.
  2. Мөлшер. Фармакологиялық әсерлердің мөлшерге байланыстылығы. Мөлшердің түрлері: табалдырықты, орташа және жоғарғы терапиялық мөлшер. Препараттың терапиялық әсерінің кеңдігі.
  3. Дәрілік заттарды біріктіріп қолданғанда, олардың өзара әсерлесуі. Өзара әсерлесудің түрлері: фармацевтикалық, фармакологиялық. Дәрілік заттардың синергизмі и антагонизмі.
  4. Дәрілік заттарды қайта еңгізгенде әсерінің өзгеруі. Дәріге тәуелділік (физикалық және психикалық), бейімділік (толеранттылық), сенсибилизация,  кумуляция.
  5. Дәрілік заттардың уытты әсерлері.
  6. Білім берудің және оқытудың әдістері: аралық бақылау, ауызша сұрау, тесттік тапсырмаларды орындау, рецепттер жазу, ақуалды есептерді шешу.
  7. Әдебиет:

    Орыс тілінде:

    Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2010.- 734 с.
  2. Харкевич Д.А. Руководство к лабораторным занятиям по фармакологии, М.: Медицинское информационное агентство (МИА), 2004.-452с.

    Қосымша:

  1. Аляутдин Р.Н. Фармакология. Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2011.-516 с.
  2. Шайдаров М.З. и др. Основы фармакологии с рецептурой, учебник.- Астана. – 2011. – 352 с.
  3. Гудман Г., Гилман Г. Клиническая фармакология по Гудману и Гилману. Перевод 10-го издания. М. «Практика». 2006 г. 1648 с.
  4. Машковский М.Д. Лекарственные средства. М., 2010.- 1216 с.
  5. Бертрам Г. Катцунг. Базисная и клиническая фармакология (перевод д.м.н., проф. Э.Э. Звартау.) – Санкт-Петербург, 2008.- 1043с…
  6. Клиническая фармакология /Под ред. В.Г.Кукеса/- М.: Изд-во ММА, 2009.-760с.
  7. Яковлев В.П., Яковлев С.В. Рациональная антимикробная фармакотерапия (руководство для практических врачей). М.: Литтерра. 2003. – 1002 с.

Қазақ тілінде:

    Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Перевод на каз. язык. 2009.- 451 с.

     Ағылшын :

     Негізгі:

  1. Padmaja Udaukumar. Textbook of Medical Pharmacology. New Dehi, 2009, Second Edition, 558 p.
  2. Rang H.P., Dale M.M. Pharmacology.-Edinburgh. 2012, 830 p.
  3. Бақылау: ауызша сұрау, тесттік бақылау, рецепттер жазу, ақуалды есептерді шешу.

Рецепттер жазу:

  1. 0,01 г Морфин гидрохлоридінің (Morphinum hydrochloridum) 5 ұнтағына рецепт жазыңыз. Тәулігіне 1 ұнтақтан 2 рет тағайындаңыз.
  2. 20 дана «Citramonum П» таблеткасына рецепт жазыңыз. Тәулігіне 1 таблеткадан бас ауырғанда тағайындаңыз .
  3. 0,25 г. Ацетилсалицил қышқылынан (Acidum acetylsalicylicum) және 0,05 г Кофеиннен (Coffeinum) тұратын,  20 дана таблеткасына рецепт жазыңыз. Тәулігіне 1 таблеткадан 3 рет тағайындаңыз.
  4. 500 ХБ-тен тұратын Эргокальциферолдың (Ergocalciferolum) 30 дражесіне рецепт жазыңыз. Тәулігіне 1 дражеден  1- 2  рет тағайындаңыз.
  5. 100,0 г натрий пара-аминосалицилат (Natrii para-aminosalicylas) грануласына рецепт жазыңыз. Тәулігіне 1 шай қасықтан 3 рет тағайындаңыз.
  6. Құрамында 5% Тетрациклині (Tetracyclinum) бар 10,0 г майға рецепт жазыңыз. Зақымдалған тері аймағына жағыңыз.
  7. Құрамында 5% Тетрациклині (Tetracyclinum) бар 10,0 г вазелинді майға қысқартылған түрде рецепт жазыңыз. Зақымдалған тері аймағына жағыңыз.
  8. Құрамында 5% Анестезині бар 50,0 г. вазелинді (Vaselinum) пастаға рецепт жазыңыз. Зақымдалған тері аймағына жағыңыз.
  9. «Анестезол» («Anaesthesolum») 10   суппозиториіне рецепт жазыңыз.                   1 балауыздан түнгі мезгілге тағайындаңыз.
  10. 125 000 ХБ Нистатиннен (Nystatinum) тұратын, 6   ректальді суппозиторийге рецепт жазыңыз. 1 балауыздан түнгі мезгілге тағайындаңыз.
  11. 125 000 ХБ Нистатиннен (Nystatinum) тұратын, 6 қынаптық суппозиторийге рецепт жазыңыз. 1 балауыздан түнгі мезгілге тағайындаңыз.
  12. 30% – 10 мл Сульфацил-натрий (Sulfacyli-natrium) ерітіндісіне рецепт жазыңыз. Көз тамшысы. Тәулігіне 1-2 тамшыдан 3 рет тағайындаңыз.
  13. Құрамында 2,5% Гидрокортизон ацетаты бар (Hydrocortisoni aсetas) 5 мл сулы суспензиясына рецепт жазыңыз. Көз тамшысы. Тәулігіне 2 тамшыдан 3-4 реттен тағайындаңыз.
  14. 0,6 г Термопсис шөбінің 180 мл тұнбасына (herbae Thermopsidis) рецепт жазыңыз. Тәулігіне 1 ас қасықтан 3 рет тағайындаңыз.
  15. 200 мл Емен қабығының қайнатпасына (cortех Quercus) рецепт жазыңыз. Ауыз қуысын шаю үшін тағайындаңыз.
  16. 25 мл Валериана тұндырмасына (Valeriana) рецепт жазыңыз. Тәулігіне 25 тамшыдан 3-4 реттен тағайындаңыз.
  17. 20 мл Крушинаның (Frangula) сұйық экстрактысына рецепт жазыңыз. Тәулігіне 20 тамшыдан 3 рет қабылдауға тағайындаңыз.
  18. Бір рет қолданғанда құрамында 0,015 г. Кодеин фосфаты (Codeini phosphas) және 0,5 г. Калий бромидінен (Kalii bromidum) тұратын 180 мл микстураға рецепт жазыңыз. Тәулігіне 1 ас қасықтан 3 рет тағайындаңыз.
  19. 5% – 25 мл арнайы Синтомицин (Synthomicini) линиментіне рецепт жазыңыз. Зақымдалған тері аймағына жағыңыз.
  20. 0,25% – 200 мл стерильді Новокаин ерітіндісіне (Novocainum) рецепт жазыңыз. Өткізгіштік анестезия үшін, 2-3 мл – ден бұлшықетке тағайындаңыз
  21. 5 мл (40 ЕД в 1 мл) инсулиннен (Insulinum) тұратын 6 флаконға рецепт жазыңыз. Тәуілігіне 0,5 мл (20 ЕД) 2 рет тері астына енгізуге тағайындаңыз.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Тәжірибелік  сабаққа  арналған  әдістемелік  нұсқаУ

 

 

Пәні:  Фармакология – 1

 

Мамандығы: 5В130100 «Жалпы медицина»

 

Тақырып №5: Афферентті иннервацияға әсер ететін дәрілік заттар: жергілікті  жансыздандырғыш  заттар.

 

Сағат саны: 3

 

Курс: 2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Құрастырушы: Уайсова Д.С.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Астана, 2015 ж.

1.Тақырып №5: Афферентті иннервацияға әсер ететін дәрілік заттар: жергілікті жансыздандырғыш заттар 3.

  1. Мақсаты: афферентті иннервацияға әсер ететін заттардың фармакодинамика және фармакокинетикасы, қолдану ерекшеліктері туралы білім алуға мүмкіндік және түсініктеме беру.
  2. Оқыту мақсаты:
  3. Жергілікті жансыздандырғыш заттардың фармакодинамика және фармакокинетика сұрақтарын қарастыру.
  4. Студенттерді тұтқыр, қаптаушы, тітіркендіргіш заттардың фармакологиялық әсерлері мен әсер ету механизмдерін ескере отырып дәлелді тағайындауға үйрету.
  5. Тақырыптың негізгі сұрақтары:
  6. Сезімтал жүйке талшықтар аймағына әсер ететін дәрілік заттардың жіктелуі.

Анестезия: анықтамасы, жергілікті анестезияның түрлері.

  1. Жергілікті жансыздандырғыш заттар: анықтамасы, әсер ету механизмі және орны.
  2. Жергілікті жансыздандырғыш заттардың жіктелуі: химиялық құрамы, әсер ету ұзақтығы және қолдану әдісі бойынша.
  3. Беткейлік анестезия үшін қолданылатын дәрілік заттар (бензокаин, тетракаин, пиромекаин): жансыздандыру белсенділігі, қолдану ерекшеліктері, салыстырмалы сипаттамасы, улылығы.
  4. Инфильтрациялық анестезия үшін қолданылатын заттардың (прокаин, тримекаин, лидокаин, артикаин, бупивакаин) фармакологиялық сипаттамасы; жансыздандыру белсенділігі, ОЖЖ әсер етуі, шырышты қабаттан өту қабілеті, улылығы.
  5. Жергілікті жансыздандырғыш заттардың улы әсерлері.
  6. Білім берудің және оқытудың әдістері: ауызша сұрау, рецепттер жазу, ақуалды есептерді шешу, кіші топтарда жұмыс жасау.
  7. Әдебиет:

    Орыс тілінде:

    Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2010.- 734 с.
  2. Харкевич Д.А. Руководство к лабораторным занятиям по фармакологии, М.: Медицинское информационное агентство (МИА), 2004.-452с.

     Қосымша:

  1. Аляутдин Р.Н. Фармакология. Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2011.-516 с.
  2. Шайдаров М.З. и др. Основы фармакологии с рецептурой, учебник.- Астана. – 2011. – 352 с.
  3. Гудман Г., Гилман Г. Клиническая фармакология по Гудману и Гилману. Перевод 10-го издания. М. «Практика». 2006 г. 1648 с.
  4. Машковский М.Д. Лекарственные средства. М., 2010.- 1216 с.
  5. Бертрам Г. Катцунг. Базисная и клиническая фармакология (перевод д.м.н., проф. Э.Э. Звартау.) – Санкт-Петербург, 2008.- 1043с…
  6. Клиническая фармакология /Под ред. В.Г.Кукеса/- М.: Изд-во ММА, 2009.-760с.
  7. Яковлев В.П., Яковлев С.В. Рациональная антимикробная фармакотерапия (руководство для практических врачей). М.: Литтерра. 2003. – 1002 с.

Қазақ тілінде:

     Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Перевод на каз. язык. 2009.- 451 с.

     Ағылшын :

     Негізгі:

  1. Padmaja Udaukumar. Textbook of Medical Pharmacology. New Dehi, 2009, Second Edition, 558 p.
  2. Rang H.P., Dale M.M. Pharmacology.-Edinburgh. 2012, 830 p.

7.Бақылау: ауызша сұрау, бақылау билеті (рецепттер жазу, алгоритм, фармакологиялық сипаттамасы бойынша препаратты анықтау).

 

Рецепт жазуға арналған препараттар:

  1. Лидокаин – Lidocainum (2% еріт. амп.түрінде 5 мл-нан)
  2. Бупивакаин – Bupivacainum (0,25% еріт. флак.түрінде  20 мл-нан)
  3. Артикаин – Articainum (1% еріт амп.түрінде 5 мл-нан)
  4. Прокаин гидрохлориді – Procaini hydrochloridum (0,5% – 10 мл; 2% еріт амп. түрінде 2 мл-нан)
  5. Бензокаин – Benzocainum (мазь 5% -10,0)
  6. Анестезол – Anaesthesolum (суппозитории №10)

 

 

Сипаттама беруге арналған препараттар

 

Тетракаин, Артикаин, Камистад, Лидокаин, Прокаина гидрохлорид

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Тәжірибелік  сабаққа  арналған  әдістемелік  нұсқаУ

 

 

 

Пәні:  Фармакология – 1

 

Мамандығы: 5В130100 «Жалпы медицина»

 

Тақырып №6: Холинергиялық заттар.

 

Сағат саны: 3

 

Курс: 2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Құрастырушы: Уайсова Д.С.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Астана,  2015 ж.
1. Тақырып №6:  Холинергиялық заттар – 3.

  1. Мақсаты: холинергиялық синапсқа әсер ететін заттардың әсер ету ерекшеліктері туралы білім алуға мүмкіндік және түсініктеме беру.
  2. Оқыту мақсаты:
  3. Холинергиялық заттардың фармакодинамика және фармакокинетика сұрақтарын қарастыру;
  4. Студенттерді холиномиметиктер мен холиноблокаторларды  дәлелді тағайындауға және осы топтың препараттарына  рецептті сауатты жазуға үйрету.
  5. Тақырыптың негізгі сұрақтары:
    1. Холинергиялық синапстың құрылысы мен қызметі. Холинергиялық рецепторлардың түрлері. М-холинорецепторлар мен Н-холинорецепторларды ынталандырудан болатын әсерлер.
    2. Холинергиялық заттардың жіктелуі.
    3. Антихолинэстеразды заттар (прозерин, галантамин, физостигмин). Жіктелуі. Әсер ету механизмі. Фармакологиялық қасиеттері, қолданылуы.
    4. Антихолинэстеразды заттармен (және фосфорорганикалық қосылыстармен) жедел улану. Улану симптомдары. Көмек көрсету шаралары. Спецификалық антидоттар (дипироксим, изонитрозин).
    5. М- және Н-холиномиметиктердің фармакодинамика ерекшеліктері.  0Ацетилхолиннің  әсер ету механизмі, фармакологиялық қасиеттері.
    6. М-холиномиметиктер (ацеклидин, пилокарпин). Антихолинэстеразды заттардан айырмашылығы. Фармакологиялық әсерлері. Қолданылуы.
    7. М-холиноблокаторлар. Әсер ету механизмі. Атропиннің фармакологиялық қасиеттері (көзге, журек – қан  тамыр жүйесіне, бездерге, тегіс салалы бұлшықетке әсерлері).  ОЖЖ – не әсер ету ерекшеліктері. Қолдану көрсеткіштері.
    8. Скополамин, платифиллин, гастроцепин, гоматропиннің фармакологиялық әсерлерінің ерекшеліктері. Салыстырмалы сипаттамалары. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
    9. М-холиноблокаторлармен жедел улану. Улану симптомдары. Көмек көрсету шаралары.
    10. Тыныс алу және жүрек – қан тамыр жүйелеріне Н-холиномиметикалық заттардың әсерлері. Қолданылуы. Жанама әсерлері.
    11. Ганглиоблокаторлар. Әсер ету механизмі. Симпатикалық және парасимпатикалық ганглиилерді ынталандырудан болатын әсерлер. Қолдану көрсеткіштері, жанама әсерлері.
    12. Миорелаксанттар. Жіктелуі. Деполяризациялық және антидеполяризациялық заттардың әсер ету механизмдері.
    13. Миорелаксанттардың әсер ету принциптері.Қолданылу көрсеткіштері. Оларды қолданғанда болуы мүмкін асқынулар. Миорелаксанттардың антогонисттері.
    14. Білім берудің және оқытудың әдістері: ауызша сұрау, рецепттер жазу, тесттік тапсырмаларды орындау, ақуалды есептерді шешу, кіші топтарда жұмыс жасау, тәжірибелік сабаққа хаттама құрастыру.
    15. Ұсынылатын әдебиеттер.

    Орыс тілінде:

    Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2010.- 734 с.
  2. Харкевич Д.А. Руководство к лабораторным занятиям по фармакологии, М.: Медицинское информационное агентство (МИА), 2004.-452с.

     Қосымша:

  1. Аляутдин Р.Н. Фармакология. Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2011.-516 с.
  2. Шайдаров М.З. и др. Основы фармакологии с рецептурой, учебник.- Астана. – 2011. – 352 с.
  3. Гудман Г., Гилман Г. Клиническая фармакология по Гудману и Гилману. Перевод 10-го издания. М. «Практика». 2006 г. 1648 с.
  4. Машковский М.Д. Лекарственные средства. М., 2010.- 1216 с.
  5. Бертрам Г. Катцунг. Базисная и клиническая фармакология (перевод д.м.н., проф. Э.Э. Звартау.) – Санкт-Петербург, 2008.- 1043с…
  6. .Клиническая фармакология /Под ред. В.Г.Кукеса/- М.: Изд-во ММА, 2009.-760с.
  7. Яковлев В.П., Яковлев С.В. Рациональная антимикробная фармакотерапия (руководство для практических врачей). М.: Литтерра. 2003. – 1002 с.

Қазақ тілінде:

   Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Перевод на каз. язык. 2009.- 451 с.

   Ағылшын :

    Негізгі:

  1. Padmaja Udaukumar. Textbook of Medical Pharmacology. New Dehi, 2009, Second Edition, 558 p.
  2. Rang H.P., Dale M.M. Pharmacology.-Edinburgh. 2012, 830 p.
  3. Бақылау: ауызша сұрау, бақылау билеті (рецепт жазу, алгоритм, фармакологиялық мінездемесі бойынша препаратты анықтау), тәжірибелік сабаққа хаттама құрастыру.

 

Рецепт жазуға арналған препараттар:

  1. Ацеклидин – Асесlidinum (0,2%  еріт.  амп. 1 мл)
  2. Пилокарпина гидрохлорид – Pilocarpini hydrochloridum (2% еріт. фл.10 мл)
  3. Галантамина гидробромид–Galanthamini hydrobromidum(0,2% еріт. амп. 1 мл)
  4. Атропина сульфат – Atropini sulfas (0,1% еріт.  амп. 1 мл)
  5. Пирензепин – Pirenzepinum (таб. 0,05 №20)
  6. Ипратропия бромид – Ipratropii bromidum (аэрозоль 15 мл 20 мкг/доза)

 

Сипаттама беруге арналған препараттар

Ипратропий бромид,  Пирензепин, Гиосцин  бутилбромид (бускопан), Дипироксим,  Цититон,  Ацеклидин, Дитилин.


Тәжірибелік сабақтың хаттамасы:

 

ТоптарыАнтихолинэстеразды дәрілік заттарМ-холино

блокаторлар

Миорелаксанттар
Жіктелуі ХПМА   
Әсер ету механизмі   
Фармакологиялық әсерлері   
Қолдану көрсеткіштері   
Жанама әсерлері   
Қолдануға қарсы көрсеткіштері және улану   

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Тәжірибелік  сабаққа  арналған  әдістемелік  нұсқаУ

 

 

Пәні:  Фармакология – 1

 

Мамандығы: 5В130100 «Жалпы медицина»

 

Тақырып №7: Адренергиялық заттар.

 

Сағат саны: 3

 

Курс: 2

 

 

 

 

 

 

 

 

Құрастырушы: Уайсова Д.С

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Астана, 2015 ж.

1.Тақырып № 7: Адренергиялық заттар- 3.

  1. Мақсаты: адренергиялық синапсқа әсер ететін заттардың әсер ету ерекшеліктері туралы білім алуға мүмкіндік және түсініктеме беру.
  2. Оқыту мақсаты:
  3. Адренергиялық заттардың фармакодинамика және фармакокинетика сұрақтарын қарастыру.
  4. Студенттерді адреномиметиктер мен адреноблокаторларды  дәлелді тағайындауға және осы топтың препараттарына  рецептті сауатты жазуға үйрету.
  5. Тақырыптың негізгі сұрақтары:
  6. Адренергиялық синапс. a- және b – адренорецепторларды ынталандырудан болатын әсерлер.
  7. Адренергиялық заттардың жіктелуі.
  8. a- и b-адренорецепторларды белсендіретін заттар. Әсер ету механизмдері. Эпинефриннің (адреналин гидрохлориді) жүрек-қан тамыр жүйесіне, көз қарашығына, ішкі мүшелердің тегіс салалы бұлшықеттеріне, көмірсу, май алмасуына көрсететін фармакологиялық  әсерлері. Қолдану көрсеткіштері, жанама әсерлері, қолдануға қарсы көрсеткіштері.
  9. Симпатомиметиктер (эфедрин гидрохлориді).Әсер ету механизмі, негізгі фармакологиялық әсерлері. Эпинефриннен айырмашылығы. Қолдану көрсетіштері, жанама әсерлері.
  10. a-адренорецепторларды белсендіретін заттар. Негізгі фармакологиялық әсерлері. Қолдану көрсетіштері, қолдануға қарсы көрсеткіштері. Норэпинефрин мен мезатонның салыстырмалы сипаттамалары.
  11. b-адреномиметиктер. Селективті және селективті емес b-адреномиметиктерге бөлінуі. Изадриннің фармакокинетика және фармакодинамикасының ерекшіліктері. b- адреномиметиктерді қолдану көрсеткіштері. Жатырдың тонусына әсер етуі.
  12. a-адреноблокаторлар. Фентоламиннің негізгі фармакологиялық әсерлері. Празозиннің фентоламиннен айырмашылығы. Қолдану көрсеткіштері, жанама әсерлері.
  13. b-адреноблокаторлар. Селективті және селективті емес b-адреноблокаторларға бөлінуі. Фармакологиялық әсерлерінің механизмі. Қолдану көрсеткіштері, жанама әсерлері.
  14. Симпатолитиктер. Әсер ету механизмдері.Осы топтағы дәрілік заттардың негізгі фармакокинетикалық және фармакодинамикалық ерекшіліктері.
  15. Білім берудің және оқытудың әдістері: ауызша сұрау, рецепттер жазу, тесттік тапсырмаларды орындау, ақуалды есептерді шешу, кіші топтарда жұмыс жасау, тәжірибелік сабаққа хаттама құрастыру.
  16. Әдебиет:

    Орыс тілінде:

    Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2010.- 734 с.
  2. Харкевич Д.А. Руководство к лабораторным занятиям по фармакологии, М.: Медицинское информационное агентство (МИА), 2004.-452с.

     Қосымша:

  1. Аляутдин Р.Н. Фармакология. Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2011.-516 с.
  2. Шайдаров М.З. и др. Основы фармакологии с рецептурой, учебник.- Астана. – 2011. – 352 с.
  3. Гудман Г., Гилман Г. Клиническая фармакология по Гудману и Гилману. Перевод 10-го издания. М. «Практика». 2006 г. 1648 с.
  4. Машковский М.Д. Лекарственные средства. М., 2010.- 1216 с.
  5. Бертрам Г. Катцунг. Базисная и клиническая фармакология (перевод д.м.н., проф. Э.Э. Звартау.) – Санкт-Петербург, 2008.- 1043с…
  6. Клиническая фармакология /Под ред. В.Г.Кукеса/- М.: Изд-во ММА, 2009.-760с.
  7. Яковлев В.П., Яковлев С.В. Рациональная антимикробная фармакотерапия (руководство для практических врачей). М.: Литтерра. 2003. – 1002 с.

Қазақ тілінде:

     Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Перевод на каз. язык. 2009.- 451 с.

     Ағылшын :

     Негізгі:

  1. Padmaja Udaukumar. Textbook of Medical Pharmacology. New Dehi, 2009, Second Edition, 558 p.
  2. Rang H.P., Dale M.M. Pharmacology.-Edinburgh. 2012, 830 p.

7.Бақылау: ауызша сұрау, бақылау билеті (рецепт жазу, алгоритм, фармакологиялық сипаттамасы бойынша препаратты анықтау), тәжірибелік сабаққа хаттама құрастыру.

 

Рецепт жазуға арналған препараттар:

  1. Эпинефрин – Epinephrinum (0,1%  еріт.  амп. 1 мл)
  2. Мезатон– Mesatonum (1%  еріт.  амп. 1 мл)
  3. Сальбутамол– Salbutamolum (таб. 0,004 №30; 0,1%  еріт.  амп. 5 мл)
  4. Пропранолол – Propranololum (таб. 0,04 №20; 0,25% еріт. амп. 1 мл)
  5. Атенолол– Atenololum (таб. 0,05 №20)
  6. Нафтизин – Naphthyzinum (0,05% еріт. фл. 10мл)

 

Тобын анықтауға арналған препараттар:

Изадрин, Фенотерол, Бисопролол, Доксазозин, Эфедрин, Фентоламин.

 

                                     Тәжірибелік сабақтың хаттамасы:

 

Топтарыα, β -адрено

миметиктер

β-адрено

миметиктер

β-адрено

блокаторлар

Жіктелуі ХПМА   
Әсер ету механизмі   
Фармакологиялық әсерлері   
Қолдану көрсеткіштері   
Жанама әсерлері   
Қолдануға қарсы көрсеткіштері және улану   

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Тәжірибелік  сабаққа  арналған  әдістемелік  нұсқаУ

 

 

Пәні:  Фармакология – 1

 

Мамандығы: 5В130100 «Жалпы медицина»

 

Тақырып №8: «Жүйке жүйесінің шеткі бөліміне әсер ететін дәрілік заттар» тақырыбы бойынша қорытынды сабақ.

 

Сағат саны:  3

 

Курс: 2

 

 

 

 

 

 

 

 

Құрастырушы: Уайсова.Д.С.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Астана, 2015 ж.

  1. Тақырып №8: «Жүйке жүйесінің шеткі бөліміне әсер ететін дәрілік заттар» тақырыбы бойынша қорытынды сабақ – 3.
  2. Мақсаты: афферентті және эфференті жүйке жүйесіне әсер ететін дәрілік заттар туралы алған білімді бекітуге мүмкіндік беру.
  3. Оқыту мақсаты:
  4. Шеткі жүйке жүйесінің афферентті бөліміне әсер ететін заттардың  фармакодинамика және фармакокинетика сұрақтары бойынша студенттердің білім деңгейін бағалау (жергілікті жансыздандырғыш, тұтқыр, тітіркендіргіш заттар).    
  5. Вегетотропты заттар (холинергиялық және адренергиялық) бөлімі бойынша студенттердің алған білім деңгейін бағалау.
  6. Вегетативті жүйке жүйесіне әсер ететін заттарға рецепт жазу деңгейін анықтау.
  7. Тақырыптың негізгі сұрақтары:
  8. Сезімтал жүйке талшықтар аймағына әсер ететін дәрілік заттардың жіктелуі.

Анестезия: анықтамасы, жергілікті анестезияның түрлері.

  1. Жергілікті жансыздандырғыш заттар: анықтамасы, әсер ету механизмі және орны.
  2. Жергілікті жансыздандырғыш заттардың жіктелуі: химиялық құрамы, әсер ету ұзақтығы және қолдану әдісі бойынша.
  3. Беткейлік анестезия үшін қолданылатын дәрілік заттар (бензокаин, тетракаин, пиромекаин): жансыздандыру белсенділігі, қолдану ерекшеліктері, салыстырмалы сипаттамасы, улылығы.
  4. Инфильтрациялық анестезия үшін қолданылатын заттардың (прокаин, тримекаин, лидокаин, артикаин, бупивакаин) фармакологиялық сипаттамасы; жансыздандыру белсенділігі, ОЖЖ әсер етуі, шырышты қабаттан өту қабілеті, улылығы.
  5. Жергілікті жансыздандырғыш заттардың улы әсерлері.
  6. Холинергиялық синапстың құрылысы мен қызметі. Холинергиялық рецепторлардың түрлері. М-холинорецепторлар мен Н-холинорецепторларды ынталандырудан болатын әсерлер.
  7. Холинергиялық заттардың жіктелуі.
  8. Антихолинэстеразды заттар (прозерин, галантамин, физостигмин). Жіктелуі. Әсер ету механизмі. Фармакологиялық қасиеттері, қолданылуы.
  9. Антихолинэстеразды заттармен (және фосфорорганикалық қосылыстармен) жедел улану. Улану симптомдары. Көмек көрсету шаралары. Спецификалық антидоттар (дипироксим, изонитрозин).
  10. М- және Н-холиномиметиктердің фармакодинамика ерекшеліктері. Ацетилхолиннің әсер ету механизмі, фармакологиялық қасиеттері.
  11. М-холиномиметиктер (ацеклидин, пилокарпин). Антихолинэстеразды заттардан айырмашылығы. Фармакологиялық әсерлері. Қолданылуы.
  12. М-холиноблокаторлар. Әсер ету механизмі. Атропиннің фармакологиялық қасиеттері (көзге, журек – қан тамыр жүйесіне, бездерге, тегіс салалы бұлшықетке әсерлері).  ОЖЖ – не әсер ету ерекшеліктері. Қолдану көрсеткіштері.
  13. Скополамин, платифиллин, гастроцепин, гоматропиннің фармакологиялық әсерлерінің ерекшеліктері. Салыстырмалы сипаттамалары. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
  14. М-холиноблокаторлармен жедел улану. Улану симптомдары. Көмек көрсету шаралары.
  15. Тыныс алу және жүрек – қан тамыр жүйелеріне Н-холиномиметикалық заттардың әсерлері. Қолданылуы. Жанама әсерлері.
  16. Ганглиоблокаторлар. Әсер ету механизмі. Симпатикалық және парасимпатикалық ганглиилерді ынталандырудан болатын әсерлер. Қолдану көрсеткіштері, жанама әсерлері.
  17. Миорелаксанттар. Жіктелуі. Деполяризациялық және антидеполяризациялық заттардың әсер ету механизмдері.
  18. Миорелаксанттардың әсер ету принциптері.Қолданылу көрсеткіштері. Оларды қолданғанда болуы мүмкін асқынулар. Миорелаксанттардың антогонисттері.
  19. Адренергиялық синапс. a- және b – адренорецепторларды ынталандырудан болатын әсерлер.
  20. Адренергиялық заттардың жіктелуі.
  21. a- и b-адренорецепторларды белсендіретін заттар. Әсер ету механизмдері. Эпинефриннің (адреналин гидрохлориді) жүрек-қан тамыр жүйесіне, көз қарашығына, ішкі мүшелердің тегіс салалы бұлшықеттеріне, көмірсу, май алмасуына көрсететін фармакологиялық  әсерлері. Қолдану көрсеткіштері, жанама әсерлері, қолдануға қарсы көрсеткіштері.
  22. Симпатомиметиктер (эфедрин гидрохлориді).Әсер ету механизмі, негізгі фармакологиялық әсерлері. Эпинефриннен айырмашылығы. Қолдану көрсетіштері, жанама әсерлері.
  23. a-адренорецепторларды белсендіретін заттар. Негізгі фармакологиялық әсерлері. Қолдану көрсетіштері, қолдануға қарсы көрсеткіштері. Норэпинефрин мен мезатонның салыстырмалы сипаттамалары.
  24. b-адреномиметиктер. Селективті және селективті емес b-адреномиметиктерге бөлінуі. Изадриннің фармакокинетика және фармакодинамикасының ерекшіліктері. b- адреномиметиктерді қолдану көрсеткіштері. Жатырдың тонусына әсер етуі.
  25. a-адреноблокаторлар. Фентоламиннің негізгі фармакологиялық әсерлері. Празозиннің фентоламиннен айырмашылығы. Қолдану көрсеткіштері, жанама әсерлері.
  26. b-адреноблокаторлар. Селективті және селективті емес b-адреноблокаторларға бөлінуі. Фармакологиялық әсерлерінің механизмі. Қолдану көрсеткіштері, жанама әсерлері.
  27. Симпатолитиктер. Әсер ету механизмдері.Осы топтағы дәрілік заттардың негізгі фармакокинетикалық және фармакодинамикалық ерекшіліктері.
  28. Білім берудің және оқытудың әдістері: аралық бақылау, ауызша сұрау, тесттік тапсырмаларды орындау, рецепттер жазу, ақуалды есептерді шешу.
  29. Әдебиет:

    Орыс тілінде:

    Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2010.- 734 с.
  2. Харкевич Д.А. Руководство к лабораторным занятиям по фармакологии, М.: Медицинское информационное агентство (МИА), 2004.-452с.

    Қосымша:

  1. Аляутдин Р.Н. Фармакология. Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2011.-516 с.
  2. Шайдаров М.З. и др. Основы фармакологии с рецептурой, учебник.- Астана. – 2011. – 352 с.
  3. Гудман Г., Гилман Г. Клиническая фармакология по Гудману и Гилману. Перевод 10-го издания. М. «Практика». 2006 г. 1648 с.
  4. Машковский М.Д. Лекарственные средства. М., 2010.- 1216 с.
  5. Бертрам Г. Катцунг. Базисная и клиническая фармакология (перевод д.м.н., проф. Э.Э. Звартау.) – Санкт-Петербург, 2008.- 1043с…
  6. Клиническая фармакология /Под ред. В.Г.Кукеса/- М.: Изд-во ММА, 2009.-760с.
  7. Яковлев В.П., Яковлев С.В. Рациональная антимикробная фармакотерапия (руководство для практических врачей). М.: Литтерра. 2003. – 1002 с.

Қазақ тілінде:

     Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Перевод на каз. язык. 2009.- 451 с.

    Ағылшын :

    Негізгі:

  1. Padmaja Udaukumar. Textbook of Medical Pharmacology. New Dehi, 2009, Second Edition, 558 p.
  2. Rang H.P., Dale M.M. Pharmacology.-Edinburgh. 2012, 830 p.
  3. Бақылау: ауызша сұрау, тесттік бақылау, рецепттер жазу, ақуалды есептерді шешу.

Рецепт жазуға арналған препараттар:

  1. Лидокаин – Lidocainum (2% еріт.  амп. түрінде  5 мл-нан)
  2. Бупивакаин – Bupivacainum (0,25% еріт. флак. түрінде  20 мл-нан)
  3. Артикаин – Articainum (1% еріт.  амп. түрінде 5 мл-нан)
  4. Прокаин гидрохлориді – Procaini hydrochloridum (0,5% – 10 мл; 2% еріт.  амп. түрінде 2 мл-нан)
  5. Бензокаин – Benzocainum (мазь 5% -10,0)
  6. Анестезол – Anaesthesolum (суппозитории №10)
  7. Ацеклидин – Асесlidinum (0,2%  еріт.  амп. 1 мл)
  8. Пилокарпина гидрохлорид – Pilocarpini hydrochloridum (2% еріт. фл.10 мл)
  9. Галантамина гидробромид–Galanthamini hydrobromidum(0,2% еріт. амп. 1 мл)
  10. Атропина сульфат – Atropini sulfas (0,1% еріт. амп. 1 мл)
  11. Пирензепин – Pirenzepinum (таб. 0,05 №20)
  12. Ипратропия бромид – Ipratropii bromidum (аэрозоль 15 мл 20 мкг/доза)
  13. Эпинефрин – Epinephrinum (0,1% еріт.  амп. 1 мл)
  14. Мезатон– Mesatonum (1% еріт.  амп. 1 мл)
  15. Сальбутамол– Salbutamolum (таб. 0,004 №30; 0,1% еріт.  амп. 5 мл)
  16. Пропранолол – Propranololum (таб. 0,04 №20; 0,25% еріт. амп. 1 мл)
  17. Атенолол– Atenololum (таб. 0,05 №20)
  18. Нафтизин – Naphthyzinum (0,05% еріт. фл. 10мл)

 

Сипаттама беруге арналған препараттар:

 

Тетракаин, Артикаин, Камистад, Лидокаин, Прокаина гидрохлорид.  Ипратропия бромид, Пирензепин, Гиосцина бутилбромид (бускопан), Дипироксим, Цититон, Ацеклидин, Дитилин, Изадрин, Фенотерол, Бисопролол, Доксазозин, Эфедрин, Фентоламин.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

  

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ТӘЖІРИБЕЛІК  САБАҚТАРҒА  АРНАЛҒАН  ӘДІСТЕМЕЛІК   НҰСҚАУ

 

 

Пәні:  Фармакология – 1

 

Мамандығы: 5В130100 «Жалпы медицина»

 

Тақырып №9: Наркотикалық анальгетиктер. Наркотикалық емес   анальгетиктер.

 

Сағат саны: 3

 

Курс: 2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Құрастырушы: Уайсова Д.С.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Астана, 2015 ж

  1. Тақырып №9: Наркотикалық анальгетиктер. Наркотикалық емес анальгетиктер- 3.
  2. Мақсаты: наркотикалық және наркотикалық емес анальгетиктердің фармакокинетика және фармакодинамикасының ерекшеліктері туралы білім алуға мүмкіндік және түсініктеме беру.
  3. Оқыту мақсаты :
  4. Наркотикалық және наркотикалық емес анальгетиктердің фармакокинетика және фармакодинамика сұрақтарын қарастыру;
  5. Студенттердің назарын жеке препараттардың қасиеттерінің ерекшеліктеріне аудару және наркотикалық анальгетиктерге салыстырмалы мінездеме беру.
  6. Тақырыптың негізгі сұрақтары:
  7. Анальгезия. Анықтамасы, клиникалық маңызы. Анальгетиктердің түрлері.
  8. Наркотикалық анальгетиктердің жіктелуі.
  9. Наркотикалық анальгетиктердің анальгезиялық әсерінің механизмдері.
  10. Морфиннің фармакологиялық әсерлері. ОЖЖ, жүрек – қан тамыр жүйесіне асқазан ішек жолдарына негізделген әсерлерінің ерекшеліктері.
  11. Наркотикалық анальгетиктердің қолдану көрсеткіштері (морфинді мысал ретінде), жанама әсерлері.
  12. Препараттардың салыстырмалы сипаттамалары. Қолдану көрсеткіштері. Нейролептанальгезия туралы түсінік.
  13. Наркотикалық анальгетиктермен жедел улану және оның фармакотерапиясының негізгі принциптері. Наркотикалық анальгетиктердің антагонисттері.
  14. Дәріге тәуелділік, клиникалық көріністері.
  15. Наркотикалық емес анальгетиктердің жіктелуі.
  16. Наркотикалық емес анальгетиктердің анальгезиялық әсерінің механизмдері.
  17. Наркотикалық емес анальгетиктердің фармакологиялық әсерлері, қолдану көрсеткіштері, жанама және токсикалық әсерлері.
  18. Білім берудің және оқытудың әдістері: ауызша сұрау, тесттік тапсырмаларды орындау, ақуалды есептерді шешу, рецепттер жазу, кіші топтарда жұмыс жасау, тәжірибелік сабаққа хаттама құрастыру.
  19. Әдебиет:

    Орыс тілінде:

    Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2010.- 734 с.
  2. Харкевич Д.А. Руководство к лабораторным занятиям по фармакологии, М.: Медицинское информационное агентство (МИА), 2004.-452с.

    Қосымша:

  1. Аляутдин Р.Н. Фармакология. Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2011.-516 с.
  2. Шайдаров М.З. и др. Основы фармакологии с рецептурой, учебник.- Астана. – 2011. – 352 с.
  3. Гудман Г., Гилман Г. Клиническая фармакология по Гудману и Гилману. Перевод 10-го издания. М. «Практика». 2006 г. 1648 с.
  4. Машковский М.Д. Лекарственные средства. М., 2010.- 1216 с.
  5. Бертрам Г. Катцунг. Базисная и клиническая фармакология (перевод д.м.н., проф. Э.Э. Звартау.) – Санкт-Петербург, 2008.- 1043с.
  6. Клиническая фармакология /Под ред. В.Г.Кукеса/- М.: Изд-во ММА, 2009.-760с.
  7. Яковлев В.П., Яковлев С.В. Рациональная антимикробная фармакотерапия (руководство для практических врачей). М.: Литтерра. 2003. – 1002 с.

Қазақ тілінде:

    Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Перевод на каз. язык. 2009.- 451 с.

    Ағылшын :

    Негізгі:

  1. Padmaja Udaukumar. Textbook of Medical Pharmacology. New Dehi, 2009, Second Edition, 558 p.
  2. Rang H.P., Dale M.M. Pharmacology.-Edinburgh. 2012, 830 p.

7.Бақылау: ауызша сұрау, бақылау билеті (рецепт жазу, алгоритм, фармакологиялық сипаттамасы бойынша препаратты анықтау), тәжірибелік сабаққа хаттама құрастыру.

                                      Рецепт жазуға арналған препараттар.

Промедол – Promedolum  (2% еріт. амп. 1 мл )

Парацетамол – Paracetomolum  (таб. 0,2 №10; сироп 2,4% – 100 мл)

Кеторолак – Ketorolacum   (таб.  0,01 №20)

Баралгин – Baralgin  (таб. №10)

Трамадол – Tramadolum  (5%  еріт. амп. 1 мл)

Налоксона гидрохлорид – Naloxoni hydrochloridum (0,04 % еріт. амп. 1мл)

Сипаттама беруге арналған препараттар:

 

Тримеперидин (промедол), Фентанил, Кодеин, Налоксон, Кеторолак, Баралгин.

 

        

                                  Тәжірибелік сабақтың хаттамасы:

Топтарыопиоидты рецепторлардың агонистері (табиғи наркотикалық анальгетиктер)опиоидты рецепторлардың антагонистері Нарктоикалық емес анальгетиктер (ацетаминофен, кетамин, трамадол)
Жіктелуі ХПМА   
Әсер ету механизмі   
Фармакологиялық әсерлері   
Қолдану көрсеткіштері   
Жанама әсерлері   
Қолдануға қарсы көрсеткіштері және улану   

  Ұйықтататын дәрілік заттар. Паркинсонизмге қарсы дәрілік заттар – 3.

2.Мақсаты: ұйықтататын және паркинсонизмге қарсы  заттардың фармакокинетика және фармакодинамика ерекшеліктері, қолдану принциптері, жанама және токсикалық әсерлері туралы білім алуға мүмкіндік және түсініктеме беру.

  1. Оқытудың мақсаты :
  1. Ұйықтататын және паркинсонга қарсы дәрілік заттардың фармакокинетика және фармакодинамика сұрақтарын қарастыру;
  2. Студенттердің назарын жеке препараттардың қасиеттерінің ерекшеліктеріне аудару және наркотикалық анальгетиктерге салыстырмалы мінездеме беру.
  3. Дәрілік заттардың фармакотерапиялық әсерлерінің ерекшеліктерін қарастыру.
  4. Тақырыптың негізгі сұрақтары:
  5. Инсомния кезінде ұйықтататын дәрілік заттардың  фармакологиялық әсерлері
  6. Ұйықтататын дәрілік заттардың жіктелуі.
  7. Барбитур қышқылының туындылары: әсер ету механизмдері, фенобарбиталдың фармакологиялық әсерлері. Қолдану көрсеткіштері.
  8. Барбитурлардың жанама әсерлері. Барбитураттармен жедел улану, емдеу принциптері.
  9. Бензодиазепин қатарындағы ұйықтататын дәрілік заттар: әсер ету механизмдері, фармакологиялық әсерлері. Қолдану көрсеткіштері.
  10. Бензодиазепиндердің жанама әсерлері. Ұйықтатқыш зат ретінде бензодиазепиндердің барбитураттардан артықшылықтары.
  11. Циклопирролон туындыларының ұйықтатқыш әсерінің ерекшеліктері. Қолдану көрсеткіштері, жанама әсерлері.
  12. Паркинсониялық бұзылыстардың патогенезі. Экстрапирамидалық бұзылыстарды түзетудің негізгі қағидалары.
  13. Паркинсонизмге қарсы дәрілік заттардың жіктелуі.
  14. Дофаминергиялық заттардың әсер ету механизмі. Қолдану көрсеткіштері, жанама әсерлері.
  15. Антихолинергиялық препараттар және КОМТ ингибиторлары.
  16. Білім берудің және оқытудың әдістері: ауызша сұрау, тесттік тапсырмаларды орындау, ақуалды есептерді шешу, рецепттер жазу, кіші топтарда жұмыс жасау, тәжірибелік сабаққа хаттама құрастыру.

Қазақ тілінде:

   Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Перевод на каз. язык. 2009.- 451 с.

   Ағылшын :

   Негізгі:

  1. Padmaja Udaukumar. Textbook of Medical Pharmacology. New Dehi, 2009, Second Edition, 558 p.
  2. Rang H.P., Dale M.M. Pharmacology.-Edinburgh. 2012, 830 p.
  3. Бақылау: ауызша сұрау, бақылау билеті (рецепт жазу, алгоритм, фармакологиялық сипаттамасы бойынша препаратты анықтау), тәжірибелік сабаққа хаттама құрастыру.

 

Рецепт жазуға арналған препараттар:

  1. Феназепам – Phenazepamum (таб. 0,0005 №20),
  2. Фенобарбитал – Phenobarbitalum (0,2% флак. ерітінді 100 мл)
  3. Зопиклон – Zopiclonum (таб.  0,0075 №5)
  4. Доксиламин – Doxylaminum (таб. 0,015 №20)
  5. Циклодол – Cyclodolum (таб. 0, 001 және 0,005 №50)
  6. Бромокриптин – Bromocriptinum (таб. 0,0025 №10).

 

Сипаттама беруге арналған препараттар

Нитразепам, Доксиламин (донормил),  Зопиклон (имован),  Мидантан, Селегелин.

 Тәжірибелік сабақтың хаттамасы:

 

ТоптарыБарбитур қышқылының туындыларыБензодиазепин туындылары Циклопирролондар
Жіктелуі ХПМА   
Әсер ету механизмі   
Фармакологиялық әсерлері   
Қолдану көрсеткіштері   
Жанама әсерлері   
Қолдануға қарсы көрсеткіштері және улану   

«Орталық жүйке жүйесіне әсер ететін дәрілік заттар» тақырыбы бойынша қорытынды сабақ  – 3.

  1. Мақсаты: анальгетикалық, ұйықтататын және паркинсонизмге қарсы заттардың фармакокинетика және фармакодинамикасының ерекшеліктері, қолдану принциптері, жанама және токсикалық әсерлері туралы білім алуға мүмкіндік және түсініктеме беру.
  2. 3. Оқыту мақсаты:
    1. Паркинсонизмге қарсы, ұйықтататын дәрілік заттардың, наркотикалық және наркотикалық емес анальгетиктердің фармакотерапиялық сұрақтарын қарастыру.
    2. Студенттерді осы топтың препараттарын қолдану және қарсы  көрсеткіштеріне байланысты дәлелді тағайындауға және рецепттерді сауатты жазуға үйрету.
    3. Тақырыптың негізгі сұрақтары:
  3. Анальгезия. Анықтамасы, клиникалық маңызы. Анальгетиктердің түрлері.
  4. Наркотикалық анальгетиктердің жіктелуі.
  5. Наркотикалық анальгетиктердің анальгезиялық әсерінің механизмдері.
  6. Морфиннің фармакологиялық әсерлері. ОЖЖ, жүрек – қан тамыр жүйесіне асқазан ішек жолдарына негізделген әсерлерінің ерекшеліктері.
  7. Наркотикалық анальгетиктердің қолдану көрсеткіштері (морфинді мысал ретінде), жанама әсерлері.
  8. Препараттардың салыстырмалы сипаттамалары. Қолдану көрсеткіштері. Нейролептанальгезия туралы түсінік.
  9. Наркотикалық анальгетиктермен жедел улану және оның фармакотерапиясының негізгі принциптері. Наркотикалық анальгетиктердің антагонисттері.
  10. Дәріге тәуелділік, клиникалық көріністері.
  11. Наркотикалық емес анальгетиктердің жіктелуі.
  12. Наркотикалық емес анальгетиктердің анальгезиялық әсерінің механизмдері.
  13. Наркотикалық емес анальгетиктердің фармакологиялық әсерлері, қолдану көрсеткіштері, жанама және токсикалық әсерлері.
  14. Инсомния кезінде ұйықтататын дәрілік заттардың фармакологиялық әсерлері
  15. Ұйықтататын дәрілік заттардың жіктелуі.
  16. Барбитур қышқылының туындылары: әсер ету механизмдері, фенобарбиталдың фармакологиялық әсерлері. Қолдану көрсеткіштері.
  17. Барбитурлардың жанама әсерлері. Барбитураттармен жедел улану, емдеу принциптері.
  18. Бензодиазепин қатарындағы ұйықтататын дәрілік заттар: әсер ету механизмдері, фармакологиялық әсерлері. Қолдану көрсеткіштері.
  19. Бензодиазепиндердің жанама әсерлері. Ұйықтатқыш зат ретінде бензодиазепиндердің барбитураттардан артықшылықтары.
  20. Циклопирролон туындыларының ұйықтатқыш әсерінің ерекшеліктері. Қолдану көрсеткіштері, жанама әсерлері.
  21. Паркинсониялық бұзылыстардың патогенезі. Экстрапирамидалық бұзылыстарды түзетудің негізгі қағидалары.
  22. Паркинсонизмге қарсы дәрілік заттардың жіктелуі.
  23. Дофаминергиялық заттардың әсер ету механизмі. Қолдану көрсеткіштері, жанама әсерлері.
  24. Антихолинергиялық препараттар және КОМТ ингибиторлары.
  25. Білім берудің және оқытудың әдістері: аралық бақылау, ауызша сұрау, тесттік тапсырмаларды орындау, рецепттер жазу, ақуалды есептерді шешу.

Қазақ тілінде:

    Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Перевод на каз. язык. 2009.- 451 с.

    Ағылшын :

    Негізгі:

  1. Padmaja Udaukumar. Textbook of Medical Pharmacology. New Dehi, 2009, Second Edition, 558 p.
  2. Rang H.P., Dale M.M. Pharmacology.-Edinburgh. 2012, 830 p.

7.Бақылау: ауызша сұрау, тесттік бақылау, рецепттер жазу, ақуалды есептерді шешу

Рецепт жазуға арналған препараттар:

  1. Промедол – Promedolum (2% еріт. амп. түрінде 1 мл)
  2. Парацетамол – Paracetomolum (таб. 0,2 №10; сироп 2,4% 100 мл)
  3. Кеторолак – Ketorolacum (таб. 0,01 №20)
  4. Баралгин – Baralgin (таб. №10)
  5. Трамадол – Tramadolum (5%  еріт. амп. түрінде 1 мл)
  6. Налоксона гидрохлорид – Naloxoni hydrochloridum (0,04 % еріт. амп. 1мл)
  7. Феназепам – Phenazepamum (таб. 0,0005 №20),
  8. Фенобарбитал – Phenobarbitalum (0,2% еріт.  флак. түрінде 100 мл)
  9. Зопиклон – Zopiclonum (таб. 0,0075 №5)
  10. Доксиламин – Doxylaminum (таб. 0,015 №20)
  11. Циклодол – Cyclodolum (таб. 0, 001 және 0,005 №50)
  12. Бромокриптин – Bromocriptinum (таб. 0,0025 №10).

Сипаттама беруге арналған препараттар

Тримеперидин (промедол), Фентанил, Кодеин, Налоксон, Кеторолак, Баралгин,      Нитразепам, Доксиламин (донормил),  Зопиклон (имован), Мидантан, Селегелин.

Қабынуға қарсы дәрілер- 3.

2Мақсаты: қабыну процессін фармакологиялық заттармен патогенездік емінің ерекшеліктері туралы білім алуға мүмкіндік және түсініктеме беру.

3  Оқыту мақсаты: 

  1. Қабынуға қарсы дәрілердің фармакодинамика мен фармакокинетика сұрақтарын қарастыру.
  2. Студенттерді препараттарды қолдану және қарсы көрсеткіштеріне байланысты дәлелді тағайындауға және осы топ препараттарына рецептті сауатты жазуға үйрету.
  3. Тақырыптың негізгі сұрақтары:
  4. Қабынуға қарсы стероидты емес заттардың жіктелуі (ҚСЕҚЗ).
  5. ҚСЕҚЗ әсер ету механизмі. ЦОГ2 селективті ингибиторлары туралы түсінік.
  6. ҚСЕҚЗ фармакологиялық әсерлері.
  7. ҚСЕҚЗ салыстырмалы сипаттамалары.
  8. ҚСЕҚЗ жанама және токсикалық әсерлері.
  9.  Қабынуға қарсы стероидты заттардың жіктелуі (ҚСҚЗ). Препараттардың қабынуға әсерінің механизмі.
  10. ҚСҚЗ фармакологиялық әсерлері.
  11. ҚСҚЗ қолдану көрсеткіштері.
  12. ҚСҚЗ қолдану тактикасы.
  13. ҚСҚЗ жанама әсерлері.
  14. Білім берудің және оқытудың әдістері: ауызша сұрау, тесттік тапсырмаларды орындау, ақуалды есептерді шешу, рецепттер жазу, кіші топтарда жұмыс жасау, тәжірибелік сабаққа хаттама құрастыру.

Қазақ тілінде:

    Негізгі:

1.Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Перевод на каз. язык. 2009.- 451 с.

    Ағылшын :

    Негізгі:

  1. Padmaja Udaukumar. Textbook of Medical Pharmacology. New Dehi, 2009, Second Edition, 558 p.
  2. Rang H.P., Dale M.M. Pharmacology.-Edinburgh. 2012, 830 p.
  3. Бақылау: ауызша сұрау, бақылау билеті (рецепт жазу, алгоритм, фармакологиялық сипаттамасы бойынша препаратты анықтау), тәжірибелік сабаққа хаттама құрастыру.

 

                                        Рецепт жазуға арналған препараттар:

  1. Индометацин – Indometacinum (мазь 10% по 40,0)
  2. Преднизолон – Prednisolonum (таб. 0,001 №20)
  3. Диклофенак-натрий – Diclofenfac-natrium (2,5% еріт амп.түрінде 3 мл)
  4. Дексаметазон – Dexamethasonum (0,4% еріт амп.түрінде 1мл)
  5. Мелоксикам – Meloxicamum (таб. 0,0075 №10)
  6. Гидрокортизон – Hydrocortisonum (мазь 1% 5,0)

Сипаттама беруге арналған препараттар

Кетопрофен, Нимесулид,  Ацеклофенак,  Метилпреднизалон, Бетаметазон (дипроспан).           

Тәжірибелік сабақтың хаттамасы: 

ТоптарыСинтетикалық глюкокортикостероидтарСЕҚҚЗ
ЦОГ-1 және ЦОГ-2 таңдамалы емес тежегіштеріЦОГ-2 таңдамалы тежегіштері
Жіктелуі ХПМА   
Әсер ету механизмі   
Фармакологиялық әсерлері   
Қолдану көрсеткіштері   
Жанама әсерлері   
Қолдануға қарсы көрсеткіштері және улану   

Аллергияға қарсы дәрілер. Иммунды үрдістерге әсер ететін дәрілер- 3.

2.Мақсаты: иммунды үрдістерге әсер ететін  дәрілер туралы білім алуға түсініктеме және мүмкіндік беру:

  1. Оқыту мақсаты:
  2. Аллергиялық аурулардың фармакотерапиясы үшін қолданылатын препараттардың ерекшеліктерін қарастыру.
  3. Студенттерді препараттарды қолдану және қарсы көрсеткіштеріне байланысты дәлелді тағайындауға және осы топтың препараттарына  рецептті сауатты жазуға үйрету.
  4. Тақырыптың негізгі сұрақтары:
  5. Аллергияға қарсы дәрілік заттардың әсер ету принциптері. Жіктелуі.
  6. Глюкокортикоидтар мен адреномиметиктердің аллергияға қарсы әсерлері. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
  7. Мес жасушаларының мембранасын тұрақтандыратын заттар. Әсер ету механизмі. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
  8. Антигистаминді заттар. Н1-рецепторларының тежегіштері, Әсер ету механизмі. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
  9. Иммунодепрессанттар. Цитостатиктер. Иммунодепрессивті әсерінің принциптері. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
  10. Иммуностимуляторлар. Иммуномодуляторлық заттар. Анықтамасы. Әсер ету механизмі. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
  11. Білім берудің және оқытудың әдістері: ауызша сұрау, тесттік тапсырмаларды орындау, ақуалды есептерді шешу, рецепттер жазу, кіші топтарда жұмыс жасау, тәжірибелік сабаққа хаттама құрастыру.

Қазақ тілінде:

   Негізгі:

1.Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Перевод на каз. язык. 2009.- 451 с.

   Ағылшын :

   Негізгі:

  1. Padmaja Udaukumar. Textbook of Medical Pharmacology. New Dehi, 2009, Second Edition, 558 p.
  2. Rang H.P., Dale M.M. Pharmacology.-Edinburgh. 2012, 830 p.
  3. Бақылау: ауызша сұрау, бақылау билеті (рецепт жазу, алгоритм, фармакологиялық сипаттамасы бойынша препаратты анықтау), тәжірибелік сабаққа хаттама құрастыру.

Рецепт жазуға арналған препараттар:

  1. Хлоропирамин (Супрастин) – Chloropyraminum (Suprastinum) (таб. 0,025 №10)
  2. Фенистил – Fenistil (0,1% еріт.түрінде 20 мл)
  3. Кромоглициевая кислота – Acidum Cromoglicicum (капс. 0,02 №20)
  4. Кетотифен – Ketotifenum (таб. 0,001 №20)
  5. Цетиризин – Cetirizinum (еріт.түрінде 10 мл)
  6. Метотрексат – Methotrexatum (таб. 0,0025 №20)

 Тобын анықтауға арналған препараттар:

Цетиризин (зиртек, зодак), Диментидин (фенистил), Фенспирид (эреспал), Метотрексат,  Циклофосфамид, Тималин.

Тәжірибелік сабақтың хаттамасы: 

ТоптарыН1-гистамино блокаторлардың 1-ші ұрпағыМес жасушаларының мембранасының тұрақтандырғыш тарыН1-гистамино блокаторлардың  2-ші ұрпағы
Жіктелуі ХПМА   
Әсер ету механизмі   
Фармакологиялық әсерлері   
Қолдану көрсеткіштері   
Жанама әсерлері   
Қолдануға қарсы көрсеткіштері және улану   

«Қабыну және иммунды үрдістерге әсер ететін дәрілер» тақырыбы бойынша  қорытынды сабақ – 3.

  1. Мақсаты: иммунологиялық өзгерістер мен қабыну үрдістерінің фармакотерапиясының ерекшеліктері туралы білімді бекітуге мүмкіндік беру.
  2. Оқыту мақсаты:
  3. Қабыну және иммунды үрдістерге әсер ететін дәрілік заттардың фармакодинамика және фармакокинетика сұрақтарын қарастыру.
  4. Студенттерді препараттарды қолдану, қарсы көрсеткіштеріне байланысты дәлелді тағайындауға және осы топ препараттарына рецептті сауатты жазуға үйрету.

4.Тақырыптың негізгі сұрақтары:

  1. Қабынуға қарсы стероидты емес заттардың жіктелуі (ҚСЕҚЗ).
  2. ҚСЕҚЗ әсер ету механизмі. ЦОГ2 селективті ингибиторлары туралы түсінік.
  3. ҚСЕҚЗ фармакологиялық әсерлері.
  4. ҚСЕҚЗ салыстырмалы сипаттамалары.
  5. ҚСЕҚЗ жанама және токсикалық әсерлері.
  6.  Қабынуға қарсы стероидты заттардың жіктелуі (ҚСҚЗ). Препараттардың қабынуға әсерінің механизмі.
  7. ҚСҚЗ фармакологиялық әсерлері.
  8. ҚСҚЗ қолдану көрсеткіштері.
  9. ҚСҚЗ қолдану тактикасы.
  10. ҚСҚЗ жанама әсерлері.
  11. Аллергияға қарсы дәрілік заттардың әсер ету принциптері. Жіктелуі.
  12. Глюкокортикоидтар мен адреномиметиктердің аллергияға қарсы әсерлері. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
  13. Мес жасушаларының мембранасын тұрақтандыратын заттар. Әсер ету механизмі. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
  14. Антигистаминді заттар. Н1-рецепторларының тежегіштері, Әсер ету механизмі. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
  15. Иммунодепрессанттар. Цитостатиктер. Иммунодепрессивті әсерінің принциптері. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
  16. Иммуностимуляторлар. Иммуномодуляторлық заттар. Анықтамасы. Әсер ету механизмі. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
  17. Білім берудің және оқытудың әдістері: аралық бақылау, ауызша сұрау, тесттік тапсырмаларды орындау, рецепттер жазу, ақуалды есептерді шешу.

Қазақ тілінде:

    Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Перевод на каз. язык. 2009.- 451 с.

     Ағылшын :

      Негізгі:

  1. Padmaja Udaukumar. Textbook of Medical Pharmacology. New Dehi, 2009, Second Edition, 558 p.
  2. Rang H.P., Dale M.M. Pharmacology.-Edinburgh. 2012, 830 p.
  3. Бақылау: ауызша сұрау, тесттік бақылау, рецепттер жазу, ақуалды есептерді шешу.

                                         Рецепт жазуға арналған препараттар:

  1. Индометацин – Indometacinum (май 10%   40,0)
  2. Преднизолон – Prednisolonum (таб.  0,001 №20)
  3. Диклофенак-натрий – Diclofenfac-natrium (2,5% еріт.амп. түрінде 3 мл-нан)
  4. Дексаметазон – Dexamethasonum (0,4% еріт.амп. түрінде 1мл-нан)
  5. Мелоксикам – Meloxicamum (таб.  0,0075 №10)
  6. Гидрокортизон – Hydrocortisonum (мазь 1% 5,0)
  7. Хлоропирамин (Супрастин) – Chloropyraminum (Suprastinum) (таб. 0,025 №10)
  8. Фенистил – Fenistil (0,1% еріт  фл. түрінде  20 мл-нан)
  9. Кромоглициевая кислота – Acidum Cromoglicicum (капс. 0,02 №20)
  10. Кетотифен – Ketotifenum (таб. 0,001 №20)
  11. Цетиризин – Cetirizinum (еріт. фл. түрінде10 мл-нан)
  12. Метотрексат – Methotrexatum (таб. 0,0025 №20)

Сипаттама беруге арналған препараттар

Кетопрофен, Нимесулид,  Ацеклофенак,  Метилпреднизалон, Бетаметазон (дипроспан).

Цетиризин (зиртек, зодак), Диментидин (фенистил), Фенспирид (эреспал), Метотрексат,  Циклофосфамид, Тималин.

  1. Антибиотиктер. Химиялық құрамы әртүрлі синтетикалық микробқа қарсы дәрілік заттар

2.Мақсаты: заманауи  бактерияға қарсы дәрілік заттар туралы  білім алуға түсініктеме және мүмкіндік беру:

  1. Оқыту мақсаты:
  1. Антибиотиктер және химиялық құрамы әртүрлі синтетикалық микробқа қарсы дәрілік заттардың фармакодинамика мен фармакокинетика сұрақтарын қарастыру.
  2. Студенттерді препараттарды қолдану, қарсы көрсеткіштеріне байланысты дәлелді тағайындауға және осы топ препараттарына рецептті сауатты жазуға үйрету.
  3. Тақырыптың негізгі сұрақтары:
  4. Антибиотиктер. Антибиотикотерапия ерекшеліктері. Химиялық құрамы бойынша антибиотиктердің жіктелуі.
  5. Антибиотиктердің әсер ету механизмі. Антибиотиктердің әсер ету спектрі.
  6. Бактерияға қарсы дәрілік заттарға тән жанама әсерлер.
  7. Антибиотиктерді тиімді тағайындау қағидалары.
  8. Бета – лактамды антибиотиктер. Пенициллин тобының антибиотиктері: биосинтетикалық пенициллиндердің жіктелуі, әсер ету механизмі мен спектрі және препараттардың фармакокинетикасы.
  9. Жартылай синтетикалық пенициллиндердің әсер ету және қолдану ерекшеліктері. Бета-лактамазаның тежегіштерімен біріктірілген препараттар. Заманауи пеициллиндердің артықшылықтары.
  10. Цефалоспариндер. Жалпы сипаттамасы. Жіктелуі. Әсер ету механизмі. Әр ұрпақтағы цефалоспариндердің әсер ету спектрі, фармакокинетика және қолдану ерекшеліктері. Жанама  әсерлері.
  11. Карбопенемдер: әсер етуі, қолдану ерекшеліктері. Жанама  әсерлері.
  12. Монобактамдар: әсер етуі,қолдану көрсеткіштері. Жанама  әсерлері.
  13. Аминогликозидтер. Жіктелуі, әсер ету механизмі. Әр ұрпақтағы препараттардың әсер ету спектрінің және фармакокинетика ерекшеліктері. Қолдану көрсеткіштері. Жанама және токсикалық әсерлері. Қолдануға қарсы көрсеткіштері.
  14. Макролидтер. Жіктелуі. Микробқа қарсы спектрінің, фармакокинетика және қолдану ерекшеліктері. Жанама әсерлері. Жаңа макролидтер.
  15. Тетрациклиндер. Жіктелуі, әсер ету механизмі. Әсер ету спектрінің ерекшеліктері. Қолданылуы. Жанама және токсикалық әсерлері. Қарсы көрсеткіштері.
  16. Хлорамфеникол (левомицетин) топтары. Әсер ету механизмі. Әсер ету спектрінің және фармакокинетика ерекшеліктері. Қолданылуы. Жанама және токсикалық әсерлері. Қарсы көрсеткіштері.
  17. Линкозамидтер. Әсер ету механизмі. Микробқа қарсы әсер ету спектрі және фармакокинетика ерекшеліктері. Қолданылуы.
  18. Полимиксиндер. Әсер ету спектрінің және қолдану ерекшеліктері. Жанама әсерлері.
  19. Химиялық құрамы әртүрлі синтетикалық микробқы қарсы дәрілік заттар. Жіктелуі
  20. Хинолон туындыларының бірінші және екінші ұрпақтары. Әсер ету механизмі. Әсер ету спектрі. Қолданылуы. Токсикалық әсерлері. Қарсы көрсеткіштері.
  21. Хинолон туындыларының үшінші ұрпағы (фторхинолондар). Әсер ету механизмі. Әсер ету спектрі. Қолданылуы. Токсикалық әсерлері. Қарсы көрсеткіштері.
  22. Хиноксалин туындылары. Әсер ету спектрі. Қолданылуы. Уыттылығы.
  23. Нитрофуран туындылары. Әсер ету спектрі. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
  24. Білім берудің және оқытудың әдістері: ауызша сұрау, тесттік тапсырмаларды орындау, ақуалды есептерді шешу, рецепттер жазу, кіші топтарда жұмыс жасау.
  25.     Қазақ тілінде:

    Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Перевод на каз. язык. 2009.- 451 с.

    Ағылшын тілінде :

    Негізгі:

  1. Padmaja Udaukumar. Textbook of Medical Pharmacology. New Dehi, 2009, Second Edition, 558 p.
  2. Rang H.P., Dale M.M. Pharmacology.-Edinburgh. 2012, 830 p.

7.Бақылау: ауызша сұрау, бақылау билеті (рецепт жазу, алгоритм, фармакологиялық сипаттамасы бойынша препаратты анықтау).

Рецепт жазуға арналған препараттар:

  1. Амоксиклав – Amoksiklav (таб. 0,5  №15)
  2. Цефтриаксон – Ceftriaxonum (фл. 1,0)
  3. Гентамицина сульфат – Gentamycini sulfas (4% еріт. амп. түрінде 1 мл-нан)
  4. Доксициклина гидрохлорид – Doxycyclini hydrochloridum (капс. 0,2 №10)
  5. Мидекамицин – Midecamycinum (таб. 0,4 №8)
  6. Азитромицин (Сумамед) – Azitrhromycinum (Sumamed) (таб. 0,5 №3)
  7. Норфлоксацин – Norfloxacinum (таб. 0,4 №20)
  8. Налидиксовая кислота – Acidum nalidixicum (капс және таб. 0,5)

 Сипаттама беруге арналған препараттар

Аугментин, Рокситромицин, Ко-тримоксазол, Меропенем, Ципрофлоксацин, Фурагин.

  1. Антисептиктер және дезинфекциялаушы заттар. Туберкулезге қарсы дәрілер. Спирохетаға қарсы дәрілер – 3.

Мақсаты туберкулез фармакотерапиясының принциптері және  заманауи антисептиктер мен дезинфекциялаушы, спирохетаға қарсы заттар туралы білім алуға түсініктеме және мүмкіндік беру:

  1. Оқыту мақсаты:
  2. Антисептиктер мен дезинфекциялаушы және туберкулезге, спирохетаға қарсы дәрілердің фармакодинамика және фармакокинетика сұрақтарын қарастыру.
  3. Студенттерді препараттарды қолдану, қарсы көрсеткіштеріне байланысты дәлелді тағайындауға және осы топ препараттарына  рецептті сауатты жазуға үйрету.
  4. Тақырыптың негізгі сұрақтары:
  5. Антисептика және дезинфекция туралы түсінік. Антисептиктерге және дезинфекциялаушы заттарға қойылатын талаптар. Жіктелуі.
  6. Құрамында галоген бар қосылыстар. Механизмі, хлор және йод қосылыстарының әсер ету және қолдану ерекшеліктері. Мүмкін болатын жанама әсерлері.
  7. Тотықтырғыштар (сутегі тотығы, калий перманганаты). Әсер ету механизмі. Мүмкін болатын жанама әсерлері.
  8. Сілтілер және қышқылдар (бор қышқылы, аммиак ерітіндісі). Механизмі және әсер ету ерекшеліктері.
  9. Металл қосылыстары (сынап дихлориді, сары сынап окисі, күміс нитраты, мырыш сульфаты, мыс сульфаты). Механизмі. Жергілікті әсерлері (тұтқыр, тітіркендіргіш, күйдіргіш). Ауыр металл тұздарымен улану. Улану кезіндегі көмек шаралары.
  10. Фенол және оның туындылары (таза фенол, резорцин). Механизмі, әсер ету және қолдану ерекшеліктері. Мүмкін болатын жанама әсерлері.
  11. Альдегидтер және спирттер. Әсер ету механизмі. Формальдегид және әр түрлі концентрациядағы спирт ерітінділерінің микробқа қарсы белсенділіктері. Қолданылуы және жанама әсерлері.
  12. Бояғыштар-бриллиант көгі, этакридин лактаты. Механизмі және микробқа қарсы әсерінің ерекшеліктері. Қолданылуы және жанама әсерлері.
  13. Туберкулезге қарсы заттар. Туберкулезге қарсы терапияның принциптері. Туберкулезге қарсы заттардың жіктелуі.
  14. Әр түрлі топтағы препараттардың туберкулезге қарсы әсер ету механизмі, жалпы сипаттамалары.
  15. Спирохетаға қарсы дәрілік заттар. Антибиотиктер (бензилпенициллин препараттары) және синтетикалық заттар (висмут препараттары).
  16. Білім берудің және оқытудың әдістері: ауызша сұрау, тесттік тапсырмаларды орындау, ақуалды есептерді шешу, рецеттер жазу, кіші топтарда жұмыс жасау.

Қазақ тілінде:

   Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Перевод на каз. язык. 2009.- 451 с.

    Ағылшын :

    Негізгі:

  1. Padmaja Udaukumar. Textbook of Medical Pharmacology. New Dehi, 2009, Second Edition, 558 p.
  2. Rang H.P., Dale M.M. Pharmacology.-Edinburgh. 2012, 830 p.
  3. Бақылау: ауызша сұрау, бақылау билеті (рецепт жазу, алгоритм, фармакологиялық мінездемесі бойынша препаратты анықтау).

                              Рецепт жазуға арналған препараттар:

  1. Хлоргексидин – Chlorhexidinum (0,05% еріт. 100 мл-нан)
  2. Фурацилин – Furacillinum (0,02% еріт флак.түрінде 500 мл-нан)
  3. Борная кислота – Acidum boricum (3% еріт 10 мл-нан)
  4. Кислота салициловая – Acidum salicylicum (5% спирт ерітіндісі 20 мл-нан)
  5. Изониазид – Isoniazidum (таб. 0,2 №20)
  6. Рифампицин – Rifampicinum (капс. 0,15 №20)

 Сипаттама беруге арналған препараттар

Йодовидон (бетадин), Церигель, Хлорофиллипт, Рифампицин, Этионамид.

Саңырауқұлақтарға қарсы дәрілік заттар.  Вирустарға қарсы дәрілік заттар. Құрттарға қарсы дәрілік заттар – 3.

  1. Мақсаты: саңырауқұлақтарға, вирустарға, құрттарға қарсы әсері бар химиотерапиялық дәрілік заттар туралы білім алуға түсініктеме және мүмкіндік беру:
  2. Оқыту мақсаты:
  3. Саңырауқұлақтарға, вирустарға, құрттарға қарсы дәрілік заттардың фармакодинамика мен фармакокинетика сұрақтарын қарастыру.
  4. Студенттерді препараттардың қолдану, қарсы көрсеткіштеріне байланысты дәлелді тағайындауға және осы топ препараттарына  рецептті сауатты жазуға үйрету.
  5. Тақырыптың негізгі сұрақтары:
  6. Саңырауқұлақтарға қарсы дәрілік заттар. Жіктелуі. Әсер ету механизмі.
  7. Саңырауқұлақтарға қарсы белсенділігі бар антибиотиктер. Әсер ету механизмі, қолдану көрсеткіштері. Жанама және токсикалық әсерлері.
  8. Химиялық құрылысы әртүрлі микозға қарсы синтетикалық дәрілік заттар. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
  9. Вирусқа қарсы терапияның қиындықтары. Вирустарға қарсы дәрілік заттардың жіктелуі.
  10. Тұмауға қарсы дәрілік заттар. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
  11. Ұшыққа қарсы және цитомегаловирусқа қарсы дәрілік заттар. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
  12. Адамның иммунды тапшылық вирусына әсер ететін дәрілік заттар. Әсері кең спектрлі вирусқа қарсы препараттар. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
  13. Құрттарға қарсы дәрілік заттар. Жіктелуі. Негізгі қолдану қағидалары
  14. Ішектік нематодоздарда қолданылатын дәрілік заттардың фармакодинамикасы. Қолданылуы. Жанама әсерлері.
  15. Ішектік цестодоздарда қолданылатын дәрілік заттар. Қасиеттері, қолдану ерекшеліктері, жанама әсерлері. Трематодоздарда қолданылатын препараттар (празиквантел).
  16. Білім берудің және оқытудың әдістері: ауызша сұрау, тесттік тапсырмаларды орындау, ақуалды есептерді шешу, рецепттер жазу, кіші топтарда жұмыс жасау.
  17. Әдебиет:

    Орыс тілінде:

    Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2010.- 734 с.
  2. Харкевич Д.А. Руководство к лабораторным занятиям по фармакологии, М.: Медицинское информационное агентство (МИА), 2004.-452с.

    Қосымша:

  1. Аляутдин Р.Н. Фармакология. Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2011.-516 с.
  2. Шайдаров М.З. и др. Основы фармакологии с рецептурой, учебник.- Астана. – 2011. – 352 с.
  3. Гудман Г., Гилман Г. Клиническая фармакология по Гудману и Гилману. Перевод 10-го издания. М. «Практика». 2006 г. 1648 с.
  4. Машковский М.Д. Лекарственные средства. М., 2010.- 1216 с.
  5. Бертрам Г. Катцунг. Базисная и клиническая фармакология (перевод д.м.н., п роф. Э.Э. Звартау.) – Санкт-Петербург, 2008.- 1043с…
  6. Клиническая фармакология /Под ред. В.Г.Кукеса/- М.: Изд-во ММА, 2009.-760с.
  7. Яковлев В.П., Яковлев С.В. Рациональная антимикробная фармакотерапия (руководство для практических врачей). М.: Литтерра. 2003. – 1002 с.

Қазақ тілінде:

    Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Перевод на каз. язык. 2009.- 451 с.

    Ағылшын :

    Негізгі:

  1. Padmaja Udaukumar. Textbook of Medical Pharmacology. New Dehi, 2009, Second Edition, 558 p.
  2. Rang H.P., Dale M.M. Pharmacology.-Edinburgh. 2012, 830 p.

 7.Бақылау: ауызша сұрау, бақылау билеті (рецепт жазу, алгоритм, фармакологиялық  сипаттамасы бойынша препаратты анықтау).

Рецепт жазуға арналған препараттар:

  1. Флуконазол – Fluconazolum (капс. 0,15 №1)
  2. Итраконазол – Itraconazolum (капс. 0,1 №15)
  3. Клотримазол – Clotrimazolum (таб. Вагинальнді 0,2 №10)
  4. Ацикловир – Acyclovirum (таб. 0,2 №25; мазь 5% 20,0)
  5. Оксолин -Oxolinum (мазь 0,25%   10,0)
  6. Арбидол – Arbidolum (таб. 0,05 №10)
  7. Мебендазол – Mebendazolum (таб. 0,1 №6)

 

Сипаттама беруге арналған препараттар

Кетоконазол , Зидовудин, Ремантадин, Интерферон, Празиквантел (бильтрицид), Альбендазол.

  1. «Химиотерапиялық дәрілер» тақырыбы бойынша  қорытынды сабақ -3.

2.Мақсаты: химиотерапиялық дәрілер бөлімі бойынша сұрақтарды бекітуге мүмкіндік беру.

  1. Оқыту мақсаты:
  2. Химиотерапиялық дәрілердің фармакодинамика және фармакокинетика сұрақтары бойынша студенттердің білім деңгейін анықтау.
  3. Студенттерді препараттарды қолдану және қарсы көрсеткіштеріне байланысты дәлелді тағайындау және осы топ препараттарына рецептті сауатты жазу дағды деңгейін бақылау.
  4. Тақырыптың негізгі сұрақтары:
  5. Антибиотиктер. Антибиотикотерапия ерекшеліктері. Химиялық құрамы бойынша антибиотиктердің жіктелуі.
  6. Антибиотиктердің әсер ету механизмі. Антибиотиктердің әсер ету спектрі.
  7. Бактерияға қарсы дәрілік заттарға тән жанама әсерлер.
  8. Антибиотиктерді тиімді тағайындау қағидалары.
  9. Бета – лактамды антибиотиктер. Пенициллин тобының антибиотиктері: биосинтетикалық пенициллиндердің жіктелуі, әсер ету механизмі мен спектрі және препараттардың фармакокинетикасы.
  10. Жартылай синтетикалық пенициллиндердің әсер ету және қолдану ерекшеліктері. Бета-лактамазаның тежегіштерімен біріктірілген препараттар. Заманауи пеициллиндердің артықшылықтары.
  11. Цефалоспариндер. Жалпы сипаттамасы. Жіктелуі. Әсер ету механизмі. Әр ұрпақтағы цефалоспариндердің әсер ету спектрі, фармакокинетика және қолдану ерекшеліктері. Жанама  әсерлері.
  12. Карбопенемдер: әсер етуі, қолдану ерекшеліктері. Жанама  әсерлері.
  13. Монобактамдар: әсер етуі,қолдану көрсеткіштері. Жанама  әсерлері.
  14. Аминогликозидтер. Жіктелуі, әсер ету механизмі. Әр ұрпақтағы препараттардың әсер ету спектрінің және фармакокинетика ерекшеліктері. Қолдану көрсеткіштері. Жанама және токсикалық әсерлері. Қолдануға қарсы көрсеткіштері.
  15. Макролидтер. Жіктелуі. Микробқа қарсы спектрінің, фармакокинетика және қолдану ерекшеліктері. Жанама әсерлері. Жаңа макролидтер.
  16. Тетрациклиндер. Жіктелуі, әсер ету механизмі. Әсер ету спектрінің ерекшеліктері. Қолданылуы. Жанама және токсикалық әсерлері. Қарсы көрсеткіштері.
  17. Хлорамфеникол (левомицетин) топтары. Әсер ету механизмі. Әсер ету спектрінің және фармакокинетика ерекшеліктері. Қолданылуы. Жанама және токсикалық әсерлері. Қарсы көрсеткіштері.
  18. Линкозамидтер. Әсер ету механизмі. Микробқа қарсы әсер ету спектрі және фармакокинетика ерекшеліктері. Қолданылуы.
  19. Полимиксиндер. Әсер ету спектрінің және қолдану ерекшеліктері. Жанама әсерлері.
  20. Химиялық құрамы әртүрлі синтетикалық микробқы қарсы дәрілік заттар. Жіктелуі
  21. Сульфаниламидтер. Әсер ету механизмі. Әсер ету спектрі. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері. Триметоприммен біріктірілген сульфаниламидтер.
  22. Хинолон туындыларының бірінші және екінші ұрпақтары. Әсер ету механизмі. Әсер ету спектрі. Қолданылуы. Токсикалық әсерлері. Қарсы көрсеткіштері.
  23. Хинолон туындыларының үшінші ұрпағы (фторхинолондар). Әсер ету механизмі. Әсер ету спектрі. Қолданылуы. Токсикалық әсерлері. Қарсы көрсеткіштері.
  24. Хиноксалин туындылары. Әсер ету спектрі. Қолданылуы. Уыттылығы.
  25. Нитрофуран туындылары. Әсер ету спектрі. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
  26. Антисептика және дезинфекция туралы түсінік. Антисептиктерге және дезинфекциялаушы заттарға қойылатын талаптар. Жіктелуі.
  27. Құрамында галоген бар қосылыстар. Механизмі, хлор және йод қосылыстарының әсер ету және қолдану ерекшеліктері. Мүмкін болатын жанама әсерлері.
  28. Тотықтырғыштар (сутегі тотығы, калий перманганаты). Әсер ету механизмі. Мүмкін болатын жанама әсерлері.
  29. Сілтілер және қышқылдар (бор қышқылы, аммиак ерітіндісі). Механизмі және әсер ету ерекшеліктері.
  30. Металл қосылыстары (сынап дихлориді, сары сынап окисі, күміс нитраты, мырыш сульфаты, мыс сульфаты). Механизмі. Жергілікті әсерлері (тұтқыр, тітіркендіргіш, күйдіргіш). Ауыр металл тұздарымен улану. Улану кезіндегі көмек шаралары.
  31. Фенол және оның туындылары (таза фенол, резорцин). Механизмі, әсер ету және қолдану ерекшеліктері. Мүмкін болатын жанама әсерлері.
  32. Альдегидтер және спирттер. Әсер ету механизмі. Формальдегид және әр түрлі концентрациядағы спирт ерітінділерінің микробқа қарсы белсенділіктері. Қолданылуы және жанама әсерлері.
  33. Бояғыштар-бриллиант көгі, этакридин лактаты. Механизмі және микробқа қарсы әсерінің ерекшеліктері. Қолданылуы және жанама әсерлері.
  34. Туберкулезге қарсы заттар. Туберкулезге қарсы терапияның принциптері. Туберкулезге қарсы заттардың жіктелуі.
  35. Әр түрлі топтағы препараттардың туберкулезге қарсы әсер ету механизмі, жалпы сипаттамалары.
  36. Саңырауқұлақтарға қарсы заттар. Жіктелуі. Әсер ету механизмі.
  37. Саңырауқұлақтарға қарсы белсенділігі бар антибиотиктер. Әсер ету механизмі, қолдану көрсеткіштері. Жанама және токсикалық әсерлері.
  38. Химиялық құрылысы әртүрлі микозға қарсы синтетикалық заттар. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
  39. Вирусқа қарсы терапияның қиындықтары. Вирустарға қарсы заттардың жіктелуі.
  40. Тұмауға қарсы заттар. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
  41. Ұшыққа қарсы және цитомегаловирусқа қарсы заттар. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
  42. Адамның иммунды тапшылық вирусына әсер ететін заттар. Әсері кең спектрлі вирусқа қарсы препараттар. Қолдану көрсеткіштері. Жанама әсерлері.
  43. Құрттарға қарсы заттар. Жіктелуі. Негізгі қолдану қағидалары
  44. Ішектік нематодоздарда қолданылатын дәрілік заттардың фармакодинамикасы. Қолданылуы. Жанама әсерлері.
  45. Ішектік цестодоздарда қолданылатын дәрілік заттар. Қасиеттері, қолдану ерекшеліктері, жанама әсерлері. Трематодоздарда қолданылатын препараттар

(празиквантел).

  1. Спирохетаға қарсы дәрілік заттар. Антибиотиктер (бензилпенициллин препараттары) және синтетикалық заттар (висмут препараттары).
  2. Білім берудің және оқытудың әдістері: аралық бақылау, ауызша сұрау, тесттік тапсырмаларды орындау, рецепттер жазу, ақуалды есептерді шешу.
  3. Әдебиет:

   Орыс тілінде:

   Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2010.- 734 с.
  2. Харкевич Д.А. Руководство к лабораторным занятиям по фармакологии, М.: Медицинское информационное агентство (МИА), 2004.-452с.

    Қосымша:

  1. Аляутдин Р.Н. Фармакология. Учебник. Москва. Изд. дом «ГЭОТАР-МЕД». 2011.-516 с.
  2. Шайдаров М.З. и др. Основы фармакологии с рецептурой, учебник.- Астана. – 2011. – 352 с.
  3. Гудман Г., Гилман Г. Клиническая фармакология по Гудману и Гилману. Перевод 10-го издания. М. «Практика». 2006 г. 1648 с.
  4. Машковский М.Д. Лекарственные средства. М., 2010.- 1216 с.
  5. Бертрам Г. Катцунг. Базисная и клиническая фармакология (перевод д.м.н., проф. Э.Э. Звартау.) – Санкт-Петербург, 2008.- 1043с…
  6. Клиническая фармакология /Под ред. В.Г.Кукеса/- М.: Изд-во ММА, 2009.-760с.
  7. Яковлев В.П., Яковлев С.В. Рациональная антимикробная фармакотерапия (руководство для практических врачей). М.: Литтерра. 2003. – 1002 с.

Қазақ тілінде:

     Негізгі:

  1. Харкевич Д.А. Фармакология: Учебник. Перевод на каз. язык. 2009.- 451 с.

    Ағылшын :

    Негізгі:

  1. Padmaja Udaukumar. Textbook of Medical Pharmacology. New Dehi, 2009, Second Edition, 558 p.
  2. Rang H.P., Dale M.M. Pharmacology.-Edinburgh. 2012, 830 p.
  3. Бақылау: ауызша сұрау, тесттік бақылау, рецепттер жазу, ақуалды есептерді шешу.

 

Рецепт жазуға арналған препараттар:

  1. Амоксиклав – Amoksiklav (таб.  0,5 №15)
  2. Цефтриаксон – Ceftriaxonum (фл. түрінде 1,0)
  3. Гентамицина сульфат – Gentamycini sulfas (4% еріт. амп.түрінде 1 мл-нан)
  4. Доксициклина гидрохлорид – Doxycyclini hydrochloridum (капс.  0,2 №10)
  5. Мидекамицин – Midecamycinum (таб.  0,4 №8)
  6. Азитромицин (сумамед) – Azitrhromycinum (Sumamed)  (таб. 0,5 №3)
  7. Норфлоксацин – Norfloxacinum (таб. 0,4 №20)
  8. Налидиксовая кислота – Acidum nalidixicum (капс.және таб. 0,5)
  9. Хлоргексидин – Chlorhexidinum (0,05% еріт. 100 мл-нан)
  10. Фурацилин – Furacillinum (0,02% еріт. флак.түрінде 500 мл-нан)
  11. Борная кислота – Acidum boricum (3% еріт. 10 мл-нан)
  12. Кислота салициловая – Acidum salicylicum (5% спиртті еріт. 20 мл-нан)
  13. Изониазид – Isoniazidum (таб. 0,2 №20)
  14. Рифампицин – Rifampicinum (капс. 0,15 №20)
  15. Флуконазол – Fluconazolum (капс. 0,15 №1)
  16. Итраконазол – Itraconazolum (капс. 0,1 №15)
  17. Клотримазол – Clotrimazolum (қынаптық таб. 0,2 №10)
  18. Ацикловир – Acyclovirum (таб. 0,2 №25; май 5% 20,0)
  19. Оксолин -Oxolinum (май 0,25%  10,0)
  20. Арбидол – Arbidolum (таб. 0,05 №10)
  21. Мебендазол – Mebendazolum  (таб.   0,1 №6)

 

Сипаттама беруге арналған препараттар

 

Аугментин, Рокситромицин, Меропенем, Ципрофлоксацин, Фурагин.

Йодовидон (бетадин), Церигель, Хлорофиллипт, Рифампицин, Этионамид.

Кетоконазол, Зидовудин, Ремантадин, Интерферон, Празиквантел (бильтрицид),  Альбендазол.

Қажетті материалды таппадың ба? Онда KazMedic авторларына тапсырыс бер

Жалпы рецептура. Қатты дәрілік түрлер.  Жұмсақ дәрілік түрлер

error: Материал көшіруге болмайды!